Каракат Абильдина

"Болып жатқан жағдайға сөзім жоқ": Әбілдина өзін мазалаған мәселе туралы айтты

6189
Әнші карантинде отбасына, балаларының сабағына толықтай көңіл бөлген, тіпті бақшасына ағаш отырғызып, картоп еккен

АЛМАТЫ, 13 мамыр – Sputnik, Айгерім Таубай. Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері Қарақат Әбілдина карантин кезінде шығармашылықпен айналыспаған, тек отбасы мен бала тәрбиесіне көңіл бөлген. Өнер иесі карантин біткен соң да күйбең тіршілікке бірден орала салмаймыз деген ойда. Сонымен қатар кейінгі кезде өнер адамдарының төңірегіндегі дау мен бала тәрбиесі, онлайн концерт жайлы ойын Sputnik Қазақстан тілшісіне сұхбат барысында айтып берді.

Карантинде отбасына көңіл бөлді

"Карантин кезінде шығармашылықпен айналыстым деп айта алмаймын, ешқандай жаңа әнге тапсырыс берген жоқпын. Әр нәрсе көңіл-күйге байланысты. Карантиндегі уақытым балаларыма, отбасыма арналды. Бірнеше ай 24 сағат бала-шағамен отыру – көп дүние жайлы ойлануға берілген мүмкіндік. Бұрын-соңды байқамаған олқылықтарды көріп, орнын толтырдық", - деп бастады әнші әңгімесін. 

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от ҚАРАҚАТ (@karakat_a)

Айтуынша, күйбең тіршілік соңында жүргенде балаларын көмекшісіне тапсырған. Кейде тіпті мектептегі ата-аналар жиналысына бармаған. Ал қазір балаларының сабағына көңіл бөліп, нағыз бақыттың не екенін түсінгендейміз дейді.

"Әдетте көмекшіге аманаттап тапсырып, баламыздың мектепке барып-келгенінен хабар алып жүрдік. Қарап тұрсақ, өзіміз  жұмысбасты болып, көп уақыт сыртта жүрген екенбіз. Қазір жанында отырған соң қадағалап, тәрбиелеп, сабақ үлгерімі, тазалығы, баланың бойында қандай теріс әрекеттер бар екенін – көптеген дүниені көруге мүмкіндік алдық. Үйдегі этика, эстетика, әдеп пен әдет, тәртіп пен тазалық жағынан қай жерде нені жіберіп алғанымызды байқап, сонымен жұмыс істедік", - деді Қарақат Әбілдина.

Тіпті кей күні отбасымен толық бір дастарханда отырмаған күндері болғанын есіне алды.

"Жанталасып жүргеніміз соншалық, бұған дейін бір күнде бір рет басымыз қосылмай жүрген күндер де болды. Бірге отырып ас ішудің өзі берері мол бақыт екен. Ал қазір сол жанталасып жүрген күйбең тірліктің отбасының жанында түкке тұрмайтынын түсініп жатырмыз", - дейді ол.

Сахнаны аңсап отырған жоқ

Карантин біткен соң әнші жұмыс кестесінде аздаған өзгеріс болатынын айтты. Оны қоғамның, адамдардың бірден қалыпты өмірге үйренісіп кетпеуімен байланыстырды.

"Қарқынды өмірге бірден түсіп кетпейтін сияқтымыз. Осы тыныштыққа, отбасылық жайбарақат өмірге үйренгенім соншалықты, тіпті онлайн концерт берген кезде абдырап қалдым. Адам бәрінен тез шығып кетеді екен. Әртіс көйлек киіп, айнаға қарап тез жиналудың өзі басқаша. Бұрын оны көзді жұмып жүріп істейтін едік", - деді Әбілдина.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от ҚАРАҚАТ (@karakat_a)

Айтуынша, барлық адамда бейімделу үрдісі болады. Ал бұрынғы өмірге үйрену үшін тағы біраз уақыт кетеді.

"Сахнаны аңсап, сахнаға ұмытылып, қазір осы "мені сахнаға шақырса ғой", "той-жиында жүрсем ғой" деп армандап, тілеп, қалап отырған жоқпын. Бала-шағамның жағдайын жасап, жанында болатын өмірге үйрендім. Қазір үйде отыратын, әйелдік, аналық образға енгенім соншалық, көйлегімді киіп алып сахнаға шығып кетсем деген көңіл-күй жоқ", - дейді ол.

Сонымен қатар карантин кезінде бұрын-соңды істемеген істермен айналысып жатқанын айтты. Әнші есік алдына қияр мен картоп егіп, отбасымен ағаш отырғызған.

"Жаз мезгілі осылай үйде өтетін шығар. Шақырмаған жерге бармаймыз, шақырылған жерден қалмаймыз", - дейді Әбілдина.

Онлайн концерт туралы

Онлайн форматта концерт беріп жүрген әнші көрерменнің жанарына қарап, энергия алмасқанға ештеңе жетпейтінін айтты. Айтуынша, үлкен концерт сахнасында ән салып жүрген әншіге бірнеше камераға қарап ән салу қиын соғады.

"Онлайн-концерт берген кезде төрт камераға қарап өзің сөйлеп, өзің ән айтып отырасың. Кең, әдемі зәулім сарайларда құлаш сермеп ән айтып үйреніп қалған соң аядай бөлмеде отырып ән салу өнер адамы үшін қиын. Қолымыздан келгенше концерт бердік. Себебі ертеңгі күні "жанды дауыста ән айта алмайды екен" деген пікір айтылмауы үшін еш нәрседен қалыс қалып жатқанымыз жоқ", - дейді ол.

Әншілер төңірегіндегі дау

Ал кейінгі кезде әншілер төңірегіндегі дауда әркім өз қарақан басын ойлап, хайп қуып, жарнама жасап жатыр. Бір әңгіме бір рет айтылып қойса мейлі, оны алып шығып, үдетіп, таратып, дау-дамайға айналдырғаны жақсы емес, дейді ол.

"Хайп қуып, жарнамасын жасап, атына ұпай жинап жатқан жайы бар. Тілшілер де жеке басының я болмаса телебағдарламаның рейтингісін көтеріп алу үшін өнер адамдарын шығарды. Әркім әр түрлі нәрсені көздеп жатыр. Сырттан жай ғана бақылап қарайтын болсақ, өте сүйкімсіз, жаман іс. Бір жағадан бас, бір жеңнен қол шығарып, бірлігіміздің арқасында мына сын сағаттан аман-есен өтіп, қасиетті айда бір-біріміздің тілеуімізді тілеудің орнына біз не істеп жатырмыз? ", - деп күйінді әнші.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от ҚАРАҚАТ (@karakat_a)

Өткенді қозғағанды ұнатпайтын әнші сөздің реті келген соң осыдан үш жыл бұрын "Қарақат мешітте жын-ойнақ жасады" деген ақпараттың тарауына тағы бір рет тоқталды. Ол кезде дастархан жайып, уағыз оқылған рухани кешті ұйымдастырған әншінің әрекеті халыққа бұрмаланып жеткізілген.

"Қыз-келіншектерге өз қолыммен сыйлық алып, кәде жасадым. Қазақтың құрсақ шашу дәстүрін өткіздік. Майра Ілиясова, Тамара Асар секілді ел алдында жүрген кісілер қатысты. Дастарханымызды жайып, уағыз оқылды. Соны ертеңіне телеарнадан "Қарақат жын-ойнақ жасады" деп шығарды. Рухани кешімді қандай қылып шығарды?! Менің жағдайыммен де санасқан жоқ. Сол кезде төбемнен жай түскендей болды", - деп еске алды ол.

Айтуынша, әлеуметтік желіде әлі күнге дейін "мешітте жын-ойнақ жасаған Қарақат" деп жазатындар бар.

"Халыққа солай жеткізіліп отырған соң қарапайым халық мені қалай жақсы көрсін?! Еш жағдайға бір жақты қарауға болмайды. Ішкен-жегенін, ерсі қылығын, сатып алған көйлегінің бағасын айтып асылық жасап жататын әріптестерім де бар. Олардың теріс әрекетін жоққа шығармаймын. Сол арқылы өзін сүйкімсіз көрсетіп, халықтың ызасын келтіруге үлестерін қосып жатыр", - дейді әнші. 

Сонымен қатар "бір құмалақ бір қарынды шірітедіге салынып", көпке топырақ шашпауға шақырды. Өнер адамдарына айтылып жатқан сынды бір жақты көзқарас деп атады.

Осының бәрі жиналып, қасиетті айда күнәға батып жатырмыз. Бір-бірін балағаттап, балтырдан тартып жатыр. Болып жатқан жағдайға сөзім жоқ. Мейлі, өнер адамдары шаршатқан екен, көргілеріңіз келмейді екен. Онда біздің тілеп отырғанымыз қазіргі жағдай ғой. Мешіттер, мәдени ошақ, үлкен концерт залдары қаншама уақыттан бері бос тұр. Бір сәт өнер адамдары, концерттер болмаса қандай болатынын ойланбаймыз. Бір жақты, шолақ ақылмен сөйлейміз", - дейді Қарақат Әбілдина.

"Әлеуметтік желіге тіркелгелі көп дүниеден шошынатын болдым"

Сондай-ақ, әнші оқиғаның ақ-қарасын ажыратпай жатып, пікір айтатындар туралы ойын айтты.

"Екі сөйлемді сауатты жаза алмай отырып, пікір жазады. Халықтың осындай деңгейге түскені ме, білмеймін, әлеуметтік желіге тіркелгелі көп дүниеден шошынатын болдым. Біреу бір пікір жазса болды, бәрі соны қостап кетеді. Бұл олай емес еді ғой деп бір адам шықпайды", - дейді ол.

Сонымен қатар әнші биыл жеке шығармашылық кеш өткізбейтінін айтты, алайда келесі жылы тыңдарманын жинап, ән кешін өткізуі мүмкін.

"Жеке шығармашылық кеш ойымызда жүр, ішкі дайындық та бар. Көктемде Ақтау және Оралда мектебіміздің ашылу салтанатын өткіземіз деп жоспарлаған едік. Биыл мектептің жұмысына көбірек көңіл бөліп жатырмыз. Студияның жұмысы тоқтап тұрғанымен балалармен қарым-қатынасымызды үзген жоқпыз. Не көрсек те елмен бірге көреміз. Дәл қазір жыр жырлап, той тойлап, көшеге шығатын көңіл-күй жоқ", - деп түйіндеді сөзін Әбілдина.

6189
Кілт сөздер:
әнші, карантин, Қарақат
Тақырып бойынша
Мәдениет министрі Қыдырәлі Болмановты қызметке тағайындады
Қайрат Нұртас пен Қарақат Әбілдина елші атанды
"Көңіліміз қалды": Қарақат Әбілдина жазба жариялады
Қыдырәлі Болманов өзі туралы кітап жазып шығармақ
"Қып-қызыл жала!". Қыдырәлі мен Қарақат өздеріне тағылған айыпты жоққа шығарды
Сән апталығы

Биыл жазда қандай киімдер сәнде болады дизайнерлер кеңесі

1592
(Жаңартылды 09:38 18.05.2020)
Биыл қанық қызыл, қызғылт, классикалық көк түстен тігілген киімдер трендте болады. Дизайнерлер жазда арты ашық жейде мен көйлектер сәнге келетінін айтты

АЛМАТЫ, 17 мамыр – Sputnik. 2020 жылдың жаз мезгілінде өткен ғасырдың 80-90 жылдарындағы жейделер трендке оралады, сонымен қатар ақ пен қызғылт түсті киім сәнде болады. Қазақстандық дизайнерлер Sputnik Қазақстан тілшісіне алдағы үш айда қандай киім мен әшекейлерді тағу керек екенін айтып берді.

Дизайнер Дәмилә Жұмабектің айтуынша, жазда арты ашық жейде, блузка мен көйлектер сәнге келеді.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от 𝐃𝐀𝐌𝐈𝐋𝐘𝐀 𝐙𝐇𝐔𝐌𝐀𝐁𝐄𝐊 (@damilya_zhumabek)

"Арты ашық тігілген көйлектер сәнде болады, оның бір ерекшелігі – ыстық күнде терлетпейді. Жеңі кең және кең пішілген көйлек, жейделер сәннен кете қойған жоқ, керісінше маталары жұмсарып, түрі көбейіп жатыр", - дейді дизайнер.

Тағы негізгі тренд түрі – бахрома қосылып сәнді тігілген көйлек. Сонымен қатар жабық кофталар да сәннен кете қойған жоқ.

"Ерлердің жейдесі секілді тік жағалы әйелдерге арналған кең тұратын жейделер сәнде қалды, алайда бір иығын ашып кию трендке айналып барады. Қазір жейделер сәнді әрі ыңғайлы болу керек деген бағытта тігіледі. Шілтерден тігілген өте нәзік нымша да трендте, оны асты-үстімен бірдей киімнің сыртынан кию сәнге айналды", - дейді Жұмабек.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от 𝐃𝐀𝐌𝐈𝐋𝐘𝐀 𝐙𝐇𝐔𝐌𝐀𝐁𝐄𝐊 (@damilya_zhumabek)

Ал биыл жазда ақ пен қызғылт түстен тігілген киімдер сәнде болады. Сонымен қатар жапырақтар суреті салынған жібек матадан тігілген киім жаздың сәніне айналады.

"Шалбарға келер болсақ, джинсы шалбардың етек жағы кішкене тарлау келетін түрі мен кала шалбар сәнге қайтадан келді. Бір кездері адамның денесіне жабысып тұратын киімдерді ұнататындар көп болса, қазір аздап бос тұратын киімді таңдайтындар көбейді. Алайда бұл шалбарларды жейдемен үйлестіре білу керек", - дейді.

Ал аяқкиімнің ішінде 80-90 жылдары сәнде болған арты ашық аяқ киімдер қайтадан сұранысқа ие болған.

"Аяқкиімнің ең сәнге айналған түрі мюли деп аталады, жазда өте ыңғайлы әрі түрлі-түсті болып шығып жатыр. Бұл аяқкиім өткен жылдан бері сәннен түскен жоқ. Себебі жазда кигенге өте ыңғайлы, бас жағы үшкірлеу, ал арты ашық. Аяққа іліп алып киіп кеткенге өте ыңғайлы. Сондай-ақ, туфлидің бас жағы төрт бұрышты болатын түрі сәнге келді, дөрекілеу көрінгенімен сұранысқа ие", - дейді дизайнер.

Айтуынша, жазда туфли өкшесінің биіктігі 4-5 сантиметрден аспауы тиіс, ал босоножканың бауы өте жіңішке немесе шынжыр секілді түрі трендте.

Коронавирус сәнге әсер ете ме?

Сонымен қатар дизайнерден коронавирус індетіне байланысты сән әлемінде қандай да бір өзгеріс күтіле ме, осы жайында да сұрадық.

"Жазда дизайнерлер гүлді көйлектерді көп шығарады десек, соған сәйкес масканы да дәл сондай матадан тігу қазірдің өзінде кең тарап жатыр. Алдағы уақытта да бұл үрдіс болып сақталуы мүмкін. Елдегі, әлемдегі жағдай тұрақталса да, біраз уақыт киіммен үйлестіріп маска тағып жүретін боламыз",- дейді ол.

Қандай әшекей таққан дұрыс?

Ал қазақы оюдан түрлі бұйым жасайтын этнодизайнер Айгүл Жансерікова киізден жасалған бұйымдардың биыл тренде болатынын, сондай-ақ,ою салынған көйлектердің жыл сайын сұранысқа ие болып жатқанын айтты.

"Жазда тағатын алқа, сақина мен сырғаның барлығын киізден жасай аламыз. Ал жаздық көйлекті киізден тігетін кезде оған жібек матаны араластырамыз. Жібектің үстіне жұқалап киіз басып, көйлек тігіледі. Ондай көйлек жазда ыстық тартпайды. Жібектің де түрі бар, жазда жұқа шифон қолданылады", - дейді Жансерікова.

Этнодизайнер Айгүл Жансерікова киізден жасаған әшекей
© Photo : Айгүл Жансерікованың жеке архивінен алынды
Киізден жасалған бұйымдар биыл трендте болады

Айтуынша, киімнің үлгісіне қарай оюдың да көлемін өзгертіп отыру қажет. Мысалы, жеңіл жамылғының оюы ірі болуы керек.

"Киізден жасалған киімге майда ою салу мүмкін емес, барынша ірі оюды саламыз. Ал оюдың көлемі киімнің үлгісіне қарай өзгеріп отырады. Алайда қазақша нақышта болу керек деп барлық жерге ою түсіре беруге болмайды. Жырығы үлкен көйлекке жырық бойымен майда ою салуға болады",- дейді ол.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Aigul Zhanserikova, Ph.D. (@aigul_zhanserikova)

Шашқа арналған бұйымдар мен белдіктерді де оюмен әрлеп, қолдан жасауға болады. Әсіресе жазда шашты жинап жүргісі келетіндер көп, дейді дизайнер. 

"Жазда оюдың қанық қызыл, қанық көк,ақ пен қызылды араластырып, сондай-ақ, фуксия, шафран, классикалық көк, жалбыз түстес реңктерді қолданған жөн", - дейді дизайнер.

1592
Кілт сөздер:
пайдалы кеңес, сән, жаз
Тақырып бойынша
Назарбаевқа - қылыш, Қарақатқа - әшекей: танымал зергер бұйымдарының құны туралы айтты
Әнші Ғаділбек Жанай қазақша киім кию бұрын ұят болғанын айтты
Қытайлар қазақтың киізіне қызыға бастады
Димаш Қытайдағы сән апталығының ашылу салтанатында – толық видео
Тәп-тәтті арулар: шоколадтан жасалған көйлектердің сән көрсетілімі - видео
ҰҚШҰ бас хатшысы Станислав Зась

Станислав Зась: ҰҚШҰ қажет болса пандемиямен күресте өз ресурсын толығымен пайдаланады

37
(Жаңартылды 12:01 18.05.2020)
Биыл ҰҚШҰ – Ұжымдық қауіпсіздік туралы шарт ұйымының құрылғанына 18 жыл толды. Бүгінде ірі әскери-саяси блок құрамына алты мемлекет кіреді – Ресей, Қазақстан, Беларусь, Армения, Қырғызстан және Тәжікстан

НҰР-СҰЛТАН, 15 мамыр – Sputnik. Жыл басында ғана ҰҚШҰ бас хатшысы қызметіне келген Станислав Зась РИА Новости тілшісі Елена Протопоповаға берген алғашқы сұхбатында ұйымның жетістіктері мен оның кеңею перспективалары туралы айтып, коронавирус пандемиясымен күрес және ол аяқталғаннан кейін әлемдегі әскери-саяси жағдайдың өзгеруі жайлы сұрақтарға жауап берді.

– 15 мамыр Ұжымдық қауіпсіздік туралы шарт ұйымының құрылғанына 18 жыл толуымен құттықтаймыз. Бірақ Ұжымдық қауіпсіздік туралы шартқа 1992 жылы қол қойылып, он жылдан кейін ұйымның өзі құрылғанын білеміз. Бүгінгі таңда ҰҚШҰ-ның әлемдегі жауапкершілігі мен халықаралық қауіпсіздікті қамтамасыз етудегі рөлі мен маңыздылығын қалай бағалайсыз?

– Қазір ҰҚШҰ толыққанды халықаралық ұйым. Мұндай тұжырым жасауға барлық негіз бар. Ұйым жұмысына қажетті нормативтік-құқықтық база жасалды, ҰҚШҰ алдында тұрған міндеттерді орындау үшін қажетті күштер мен құралдар қалыптастырылды. Басқару және қолдау жүйесі, оның ішінде күштер мен активтерді бірлесіп даярлау, персоналды оқыту және басқа да жүйелері бар. ҰҚШҰ мақсаты – бейбітшілікті, халықаралық және аймақтық қауіпсіздік пен тұрақтылықты нығайту, мүше мемлекеттердің тәуелсіздігін, аумақтық тұтастығы мен егемендігін ұжымдық қорғау.

Ұжымдық қауіпсіздік туралы шарт ұйымында қуатты әскери құрамдас бөлігі – екіжақты аймақтық топтар, Орта Азия аймағының жедел тарату күштері, жедел әрекет етуші ұжымдық күштер, бітімгершілік күштері және ұжымдық авиация күштері құрылды. Біз жыл сайын алты-сегіз түрлі әскери және арнайы жаттығулар өткізіп тұрамыз.

ҰҚШҰ форматындағы қауіп-қатерлерге қарсы іс-қимыл саласында есірткіге қарсы "Арна", заңсыз көші-қон бойынша "Заңсыз", терроризмге қарсы "Жалдамалы" және басқа да халықаралық операциялар жүргізілуде.

Жалпы алғанда, ҰҚШҰ-дағы қуат компоненттері қойылған міндеттерді шешуге жеткілікті. Бірақ біз, саяси құралдарға басымдық беретініміз сөзсіз. Мұндай норма Ұйым Жарғысының 3-бабында жазылған.

Госсекретарь Совбеза Беларуси Станислав Зась
© Sputnik / Виктор Толочко
Станислав Зась

ҰҚШҰ қауіпсіздік мәселелерімен айналысатын халықаралық ұйымдар, құрылымдар мен одақтар жүйесінде өз орнын алды. Біз БҰҰ агенттіктерімен, ең алдымен, терроризм мен есірткіге қарсы күрес және бітімгершілік бағытында өзара тығыз байланыстамыз. Сол сияқты ЕҚЫҰ-мен де жақсы жұмыс істейміз. ТМД, ШЫҰ-мен серіктестік, Халықаралық Қызыл Крестпен де қарым-қатынасымыз жақсы. Яғни, ҰҚШҰ өзін халықаралық қауіпсіздік жүйесінде  өз орнын алды.

Егер "одақтастармен еш жерде соғыспадыңыздар" деп айтылса, бұл жақсы. ҰҚШҰ жауапкершілігі аймағында тұрақтылық қамтамасыз етілді және мұндай шараларға жол берілмеді. Бұл ұйымның өз міндеттерін орындап жатқандығын көрсетеді. Бүгінгі таңда ҰҚШҰ-ның жауапкершілік аймағындағы жағдай әлемнің басқа аймақтарына қарағанда әлдеқайда тұрақты. Бұл ұйымның сіңірген еңбегі.

– ҰҚШҰ елдерінің коронавирус пандемиясымен күрестегі ынтымақтастығы қалай жүзеге асырылып жатыр? Ұйым індетті қалай өткеруде, COVID-19 жұқтырған қызметкерлер бар ма?

– Пандемия – біздің елдеріміз үшін өте қауіпті. Бұл ҰҚШҰ-ның құзыретіне толықтай кірмейді, біз әскери-саяси ұйыбыз. Бірақ соған қарамастан, біз бұл қауіптен шет қалмаймыз.

Егер қажеттілік болса, ҰҚШҰ әскери-саяси ұйым ретінде пандемиямен күресу үшін өз ресурсын толығымен пайдаланады. Қазірше бұл қажет емес.

Мен ҰҚШҰ-ға мүше мемлекеттердің қауіпсіздік кеңесінің хатшыларымен де коронавирустың таралуы туралы телефон арқылы сөйлестім. Біз қазіргі жағдай мен ұйымның құрамына кіретін әр мемлекетте пандемиямен күресу үшін қабылданған шаралар туралы пікір алмастық. ҰҚШҰ жауапкершілік аймағындағы жағдай күрт нашарлаған кезде ұжымдық әрекет ету шараларын әзірлеу бойынша консультациялар жүргізуді жалғастыруға келістік.

Алдын-алу шаралары аясында ҰҚШҰ дағдарысқа қарсы әрекет ету орталығының мүмкіндіктері пайдаланылады. Ұйымға мүше мемлекеттердің министрліктері мен ведомстволары арасында өзара іс-қимыл ұйымдастырылып, ұжымдық қауіпсіздік аймақтарында коронавирус инфекциясының таралуына күн сайын мониторинг жүргізіліп отырады.

Сәуірде дағдарысқа қарсы әрекет ету орталығында бейнебайланыс арқылы ҰҚШҰ-ға мүше мемлекеттердің қорғаныс ведомстволарының әскери-медициналық қызметтері басшыларының жоспардан тыс кеңесі өтті. Шара барысында ресейлік сарапшылар COVID-19 инфекциясының алдын-алу және емдеу бойынша соңғы жетістіктерімен бөлісті, Италия мен Сербияға көмек көрсету кезінде жиналған тәжірибе туралы айтты.

Пандемия әсерінен ҰҚШҰ-ның жауапкершілік аймағында дамып келе жатқан жаңа жағдайлар 26 мамырда ұйымның сыртқы істер министрлерінің кеңесінде қаралады.

Әрине, пандемия – жаңа қауіп. Бірақ ҰҚШҰ-ның құқықтық саласы қауіптің мұндай түріне жауап беруге мүмкіндік береді.

– ҰҚШҰ елдері пандемиямен күресте бір-біріне қандай көмек көрсетті?

– ҰҚШҰ заңнамалық базасында жедел көмек көрсету тетіктері қарастырылған. Біз күн сайын деректерді жаңартып отырғандықтан, серіктес елдердегі жағдайды білеміз және оған толық дайынбыз. ҰҚШҰ аясында жағдайға байланысты талапқа сай жүгінсе, көмек көрсету тетіктері бар. Бір мемлекет басқа елден тікелей көмек сұрап, оны алатын екі жаққа негізделген нұсқа бар. Сол сияқты, ҰҚШҰ-ға мүше бірнеше мемлекеттер ұйымның басқа мүшесіне шоғырландырылған түрде көмек көрсететін де нұсқа бар. Алайда, екінші нұсқа қажет болмады. Көмек екіжақты байланыстар арқылы көрсетіледі.

– Пандемия сіз айтқандай, ҰҚШҰ жұмысына түзетулер енгізді. Ол індетке дейін жоспарланған ҰҚШҰ елдерінің жаттығулар кестесіне әсерін тигізді ме?

– Бұл жерде жаттығудың маңыздылығын түсіну керек. Жаттығу – қарулы күштер мен күш құрылымдарын бірлескен іс-қимылдарға дайындаудың ең жоғарғы формасы. Мүше мемлекеттердің барлығы болмаса да, олардың көпшілігінің қатысуымен мұны жүзеге асыра аламыз деп үміттенеміз. ҰҚШҰ елдерінің сегіз бірлескен жаттығуын өткізу жоспарланған. Олардың барлығы қыркүйек-қазан айларына жоспарланған. Дәстүр бойынша, оның бәрі әрдайым осы кезеңде өтеді.

Әзірге оларды өткізуді кейінге қалдырған жоқпыз және дайындық жұмыстары кестеге сай жүріп жатыр. Жағдай қолайлы болса, біз жоспарға сәйкес жаттығуларды өткіземіз. Егер қатысушылардың өмірі мен денсаулығына нақты қауіп төнетін болса, жаттығулар кейінге қалдырылуы керек.

– Ал сіз ҰҚШҰ аясындағы қарулы күштер мен басқа күштік құрылымдардың өзара әрекеттесу деңгейін қалай бағалайсыз?

– Мен оны өте жоғары бағалаймын. ҰҚШҰ құрылғаннан бері 18 жыл ішінде біздің мемлекеттеріміздің барлық күш құрылымдарының өзара іс-қимылын күшейту бойынша орасан зор жұмыс атқарылды. Жеке тапсырмалар бойынша өзара іс-қимылдан, екіжақты негізде жоғары деңгейде – қарулы күштер мен басқа күш құрылымдарының жан-жақты өзара іс-қимыл жолынан өтті.

Мұны әскери ынтымақтастық мысалынан айқын көруге болады. Біз ынтымақтастықтың нормативтік-құқықтық базасы мен қарулы күштердің жекелеген өзара іс-қимыл шараларын және екіжақты негізде аймақтық топтар құруды бастадық.

Сонымен қатар, әскери-саяси жағдай аясындағы бірыңғай ниетпен "Жауынгерлік бауырластық" жедел стратегиялық оқу-жаттығулары өткізіледі. Сондай-ақ, осы жаттығулар аясында жыл сайын "Өзара әрекеттестік" шартты атауымен бірлескен жаттығуы, ҰҚШҰ-мен Орта Азия аймақтық жедел орналастыру күштерімен "Шекара" жаттығуы, ҰҚШҰ-ның бітімгершілік күштерімен бірлескен "Мызғымас бауырластық" және ҰҚШҰ арнайы күштерінің қатысуымен "Кобальт" жаттығуы үнемі өткізіліп тұрады. 2019 жылы бұл жаттығуларға шамамен 12 000 адам қатысты.

Учения разведчиков стран-участниц ОДКБ
© Photo : сайт ОДКБ
ҰҚШҰ-ға мүше мемлекеттердің жаттығулары

Біздің мемлекеттеріміздің қарулы күштері мен басқа күш құрылымдарының өзара іс-қимылының ажырамас бөлігі – бірлескен жаттығулар жүйесі. ҰҚШҰ-ға мүше мемлекеттердің қорғаныс, ішкі істер және төтенше жағдайлар министрлігінің мамандарын даярлау және қайта даярлау мақсатында Ресей федерациясының ФҚҚ университеттерінде жыл сайын 1500-ге жуық адам жеңілдікпен немесе ақысыз негізде оқытылады. Ұқсас жағдайларда ҰҚШҰ елдерінің студенттері мен курсанттары Армения, Беларусь және Қазақстанның мамандандырылған жоғары оқу орындарында білім алуда.

Қарулы күштер мен басқа күш құрылымдарының өзара іс-қимылының маңызды бір бағыты әскери-техникалық ынтымақтастық болып табылады. Оның аясында біз мемлекетаралық бағдарламаларды қалыптастыру деңгейіне жеттік. Қазіргі кезде ұжымдық қауіпсіздік бюросына мүше елдерге жедел әскери-техникалық көмек көрсету тетіктері жетілдірілуде.

– Террористердің ҰҚШҰ аумағына кіруіне жол бермеу үшін Ауғанстанмен шекараны нығайту бойынша жағдай қандай?

– Аймақтағы және шекарадағы жағдай шиеленісті күйінде қалып отыр. Ұжымдық қауіпсіздік туралы шарт ұйымының аумағына ену үшін халықаралық террористік ұйымдардың тәжік-ауған шекарасы учаскесінің ерекшеліктерін пайдалану қаупі өзекті болып қала береді. Бүгінде Ауғанстан әртүрлі лаңкестердің, ең алдымен Сириядағы, Ирактағы және Таяу Шығыстағы басқа елдердегі қақтығыстардың қатысушылары пана іздейтін орынға айналды. Ауғанстанның оңтүстік-шығыс провинцияларында ең үлкен ықпалға ие болған "Ислам мемлекеті"* террористік ұйымы да бұдан тыс қалмады. Үкімет күштері қабылдаған шараларға қарамастан, Ауғанстан аумағының едәуір бөлігі әлі күнге дейін радикалды исламдық "Талибан"* қозғалысының бандалары арқылы бақыланады.

2019 жылғы қыркүйекте өткен президент сайлауынан кейін ішкі саяси қайшылықтардың шиеленісуі Ауғанстандағы жағдайдың дамуына да кері әсерін тигізуде. Оппозицияның қазіргі президентпен күресуі ауған қауіпсіздік күштерінің бандыларды бейтараптандыру қабілетін едәуір төмендетеді әрі радикалды исламистік және террористік топтардың ықпалын күшейтуге көмектеседі.

Осы аймақтағы жағдайды жақсарту мақсатында 2019 жылғы 28 қарашада Ұжымдық қауіпсіздік туралы шарт ұйымының Ұжымдық қауіпсіздік кеңесінің отырысында тәжік-ауған шекарасындағы шиеленісті төмендетуге бағытталған қосымша шаралардың тізімі бекітілді. Бұл құжат саяси, әскери шаралар жиынтығы болып табылады, сондай-ақ ол аймақтық қауіпсіздікке төнетін қауіп-қатерлерге қарсы тұру шаралары. Осының бәрі де Тәжікстанның Ауғанстанмен шекарасын нығайтуға жағдай жасауға, сондай-ақ тәжік-ауған шекарасында тұрақтылық пен қауіпсіздік жағдайын жасауға бағытталған.

Сонымен қатар, Тәжікстан республикасының шекаралас әскерлерінің осы саладағы әлеуетін арттыру мақсатында, Ұйымға мүше мемлекеттердің қатысуымен тәжік-ауған шекараларын нығайту жөніндегі мемлекетаралық бағдарламасының жобасы жасалуда. Жоба бойынша ұсыныстар аясында бағдарлама жобасының мақсаттары, міндеттері, мерзімдері мен кезеңдері туралы келісілді.

Тәжік-ауған шекарасындағы шиеленісті төмендетуге бағытталған қосымша шаралар тізбесін, сондай-ақ тәжік-ауған шекараларын нығайту жөніндегі мемлекетаралық мақсатты бағдарламаны іске асыру Тәжікстанның мемлекеттік шекарасының тәжік-ауған бөлігін қорғауды күшейту мәселелеріне оң әсер етеді деп санаймыз.

"Ислам мемлекеті"*, "Талибан"* – Ресей мен Қазақстанда тыйым салынған террористік ұйым

37
Архивтегі фото

Ресейлік танымал актриса коронавирус жұқтырды

0
Алена Бабенко әлеуметтік желіде COVID-19 індетін жұқтырғанын және денсаулығының нашарлағанын хабарлады

НҰР-СҰЛТАН, 24 мамыр – Sputnik. Ресейдің еңбек сіңірген әртісі Алена Бабенко коронавирус диагнозымен  ауруханаға жатқызылды. Бұл туралы актриса өзінің Instagram парақшасында хабарлады.

Посмотреть эту публикацию в Instagram

Публикация от Алена Бабенко (@alena_babenko_official)

Алена Бабенко сырқат екенін сезген бойда "Танцы со звездами" шоуынан кетіп, өзін оқшаулағанын атап өтті.

"Мен өз денсаулығыма ғана емес, достарым мен әріптестерімнің денсаулығына да жауаптымын. Өкінішке қарай, бұл әлгі коронавирус болып шықты", - деді актриса.   

Бабенко аурудың дене қызуының көтерілуі, әлсіздік секілді белгілерін байқаған. Қазір ол ауруханада емделіп жатыр, жағдайы біршама жақсарған.

Ресейлік актриса Алена Бабенко кинода, театрда және телехикаяларда ойнайды. Актриса ондаған рөлді сомдаған. 2013 жылы ол режиссер Ермек Аманшаев пен Георгий Шенгелияның "Параллель әлемдер" Қазақстан-Ресей мелодрамасында ойнады.

24 мамырдағы мәлімет бойынша Ресейде COVID-19 індетін жұқтырған 344 481 адам тіркелді.

0
Кілт сөздер:
актриса, коронавирус
Тақырып бойынша
"Басқаша түсініп қалды": Нұрлан Еспанов коронавирус туралы айтқан сөзін түсіндірді
Әйгілі Голливуд актері әйелі екеуі коронавирус жұқтырғанын мәлімдеді
Коронавирус індеті: COVID-19 жұқтырған танымал адамдар - фото
Танымал қазақстандық әнші төтенше жағдайға байланысты әскерге шақырылды – видео