Диктофон

Адамдар ақпараттық фастфудтан мезі болды SputnikPro сарапшысы

77
Журналиске сапалы репортажды қалай жасау керек, ол әскери нысандарды түсіргенде неге дайын болуы тиіс? SputnikPro сарапшысы кеңес береді

НҰР-СҰЛТАН, 10 сәуір – Sputnik. Қазіргінің адамдары журналистің материалдарындағы құрғақ фактілерді қанағат тұтпайды, драматургия элементтері қосылған және егжей-тегжейлі баяндалған креативті мәтіндерге сұраныс артып келеді, дейді Ria.ru редакциясының "Армия и силовые структуры" бөлімінің бастығы Андрей Станавов.

Сондықтан, оның айтуынша, бүгінде сапалы лонгридтер танымал бола бастаған. 

"Қысқа жаңалықтарға сұраныс болды және бола береді, бірақ менің ойымша, бірте-бірте оның дәурені бітеді. Өйткені адамдар ақпараттық фастфудқа тойды, жан жақты материалдарды оқығысы келеді", - деді Станавов SputnikPro ағарту жобасының вебинарында.

Мұндай үрдіс жалпыға қолжетімді контентті жеткізуге дайын әмбебап журналистерге деген сұранысты арттырады.

"Яғни, ол сапалы, көркемдік стильде суреттер түсіре білуі керек, өз ойын құрғақ жаңалықтар стилінде емес, барынша егжей-тегжейлі жеткізе білуі тиіс", - деп санайды сарапшы.

Ол қызықты репортаждар жазуға қатысты бірнеше кеңес берді:  

  • Суреттер мен видео мәтінді қайталамауы керек. Видео мәтінді толықтырады және сөзбен немесе фотомен баяндай алмайтын жарқын сәттерді, эмоциялар мен пікірлерді жеткізеді.
  • Лонгридтерде ең "дәмдісін" басына емес, орта тұына қарай бір жерге қойған жөн. 
  • Портреттік фотосуреттерді адамдардың нағыз жұмысына жақын ортада түсірген дұрыс.
  • Сюжеттерді рөлдер мен қойылым сахналарына бөлмей, іс барысында "сездірмей қарау режимінде" түсіру керек. Бұл материалды жандандырып, оны шынайы етеді.
  • Сериялық түсірілімнің көмегімен динамиканы ұстауға болады, мұндай режим кез келген заманауи камерада бар.   

Станавов сонымен қатар өзінің әскери тақырыптарды жариялау тәжірибесін бөлісті, сондай-ақ журналистерге түсірілімге және іссапарға қалай дайындалу керектігі туралы айтты.

Әскери нысанда жұмыс істеу кезінде нені білу керек

Түсірілімге (әскери нысанда) дайындық кезінде көптеген рұқсатнама, келісім қажет. Егер бірдеңе дұрыс болмаса, онда ол әскери нысанға бекер келгендей болуы мүмкін. Қажетті мәліметті қағазға жазып алу керек, электронды түрдегісі пайдаға аспай қалуы мүмкін.

Спикер SputnikPro, начальник отдела Армия и силовые структуры редакции сайта ria.ru Андрей Станавов
Скрин видео вебинара SputnikPro
БАҚ өкілдерімен SputnikPro вебинары. SputnikPro спикері, Ria.ru редакциясының "Армия и силовые структуры" бөлімінің бастығы Андрей Станавов

Түсірілім уақыты алдын ала келісілуі керек. Ол адам түсіруге дайын ба, жоқ па, түсіну қажет.

Кез келген оқиғаның түсірілімі жалпы жоспарға бөлінеді (құлаған ұшақ, маңызды іс-шара, квадрокоптерден алынған сурет), жақыннан түсіру  (түсірілім кезінде жақыннан түсіруге де баса назар аудару маңызды), портреттер (адамдармен қарым-қатынас жасамай оқиғаны жеткізу мүмкін емес, портреттерді мүмкіндігінше көп және сапалы түрде жасау керек, фототүсірілім жөнінде баспасөз қызметімен емес, тікелей басшылықпен келіссөздер жүргізген жөн) және сюжеттер (ол мәтінге жан бітіреді, оқырманға демалуға мүмкіндік береді).

Тағы нені білу керек

Ең жаманы – деректен қателесу. Фактілерді, сандарды, фамилияларды және тағы басқаларды тексеруді ұмытпаңыз.

Мәтіндердің көлемі 10 мың белгіден аспауы керек, артығын алып тастай салыңыз.

Егер материал шұғыл болса, оны бірнеше сағатта жинауға болады.

Әскери қызметкерлер екі сұрақ қоюға болмайды: қанша және қайда? Әйтпесе, журналисті тыңшы деп ойлап қалуы мүмкін.

SputnikPro ағарту жобасы туралы

SputnikPro – халықаралық Sputnik ақпарат агенттігі мен радиосының журналист, студент, баспасөз қызметі мен медиа саласында жұмыс істеп жүрген  маман иелеріне арналған жоба. Оның мақсаты – тәжірибе алмасу әрі медиа саласында кәсіби байланысты нығайту.

2018 жылдың наурызынан бері оған 80 елдің өкілі қатысқан. SputnikPro шеберлік сағаттары мен семинарлары Әзербайжан, Армениядан Үндістанға, Грекиядан Қытайға дейін 22 елде ұйымдастырылды.

Sputnik халықаралық ақпарат агенттігі мен радиосы туралы

Sputnik – ірі халықаралық бұқаралық ақпарат құралдарының бірі, ол 33 тілдегі мультимедиялық интернет-сайттарды, әлемнің 90-нан астам қаласында және интернетте орыс, ағылшын, француз және басқа тілдердегі баламалы және цифрлық радиохабарды біріктіреді. Sputnik-тің жаңалықтар таспасы тәулік бойы әлемдегі жетекші басылымдарға ағылшын, араб, испан, қытай және парсы тілінде ақпарат жеткізеді.

77
Тақырып бойынша
SputnikPro: сұхбат алу кезінде коронавирусты жұқтырып алмау жолдары айтылды
Павлодарлық журналист Sputnik Қазақстанның арнайы жүлдесін алды
Мен қатысқан SputnikPrо.  Не түйдім, не көрдім?
Қазақстандық журналист SputnikPro жобасында кәсіби біліктілігін шыңдап жатыр
Sputnik Қазақстан арнайы сыйлығының иегері Грузияда тағылымдамадан өтіп жатыр
Қазақстандық волонтер репортаж кейіпкері болуы үшін не істеуі керек?
SputnikPro: танымал спортшылардың онлайн жаттығулары журналистерге қалай көмектеседі  
Компьютер, интернет

SputnikPro сарапшылары сайтты ыңғайлы етуге қатысты кеңес берді

0
Веб-аналитиканың маңызды болуының бірнеше себебі бар. Ол арқылы аудиторияны, интернет-ресурстың техникалық тұсы мен тұтынушылардың әрекетіне талдау жасауға болады

НҰР-СҰЛТАН, 29 мамыр — Sputnik. Web-аналитика не үшін керек, сайт статистикасын бақылау кезінде оның жүйелері қалай жұмыс істейді? Бұл сауалдарға журналистер мен блогерлерге арналған SputnikPro вебинарында "Россия сегодня"  халықаралық ақпарат агенттігінің веб-сарапшысы Игорь Тугушев жауап берді.

Сарапшы "Титаник" апатын мысалға келтіре отырып, web-сараптаманың маңыздылығы туралы айтты.

Скриншот вебинара SputnikPro с веб-аналитиком МИА Россия сегодня Игорем Тугушевым
© Sputnik /
SputnikPro вебинарының скриншоты

"Трагедия не үшін болды? Басты себеп - капитан мен орынбасарының салғырттығы, алайда екінші себеп - навигациялық құралдардың әлсіз болуы", - деді.

Оның айтуынша, қазіргі уақытта навигациялық кешендер дамып кетті.

"Титаник пен сіз интернет мұхитына жіберетін интернет-сервисті салыстыруға болады. Егер заманауи навигациялық құралдар қолданылмаса, мұхитта көзді жұмып жүзгендей боласыз", - деді маман.

Web-аналитика - интернет-ресурстың мәліметтерін жинау мен талдауға арналған шаралар кешені. 

Тугушев статистика жинаудың негізгі клиенттік жүйелерін атады: Google Analytics, Liveinternet, Рейтинг mail.ru, Яндекс Метрика.

SputnikPro – халықаралық Sputnik ақпарат агенттігі мен радиосының журналист, студент, баспасөз қызметі мен медиа саласында жұмыс істеп жүрген маман иелеріне арналған жоба. Оның мақсаты – тәжірибе алмасу әрі медиа саласында кәсіби байланысты нығайту.

2018 жылдың наурызынан бері оған 80 елден 3 мыңнан астам өкіл қатысқан. SputnikPro шеберлік сағаттары мен семинарлары Әзербайжан, Армениядан Үндістанға, Грекиядан Қытайға дейін 22 елде ұйымдастырылды.

0
Архивтегі фото

SputnikPro: басқа адамның суретін авторлық құқықты бұзбай қалай пайдалануға болады

83
Фотосуреттердің интернетте қолжетімді болуы оларды автордың келісімінсіз пайдалануға болады дегенді білдірмейді. SputnikPro сарапшысы жаңалықтарды суретпен жариялау кезінде жағымсыз жайттардың алдын алу жөнінде кеңес берді  

НҰР-СҰЛТАН, 15 мамыр – Sputnik. "Россия сегодня" ХАА зияткерлік құқық бөлімінің бастығы Анна Черницына басқа біреудің фотосуреттерін рұқсатсыз пайдаланудың қандай құқықтық салдары болатынын айтты.

Ол SputnikPro жобасы аясындағы вебинарда спикер ретінде сөйледі.

"Барлық фото, тіпті смартфонға түсіріліп, әлеуметтік желідегі жеке парақшада жарияланған "жұпыны" суреттер де авторлық құқықпен қорғалады", - деп түсіндірді заңгер.

Әлеуметтік желілердегі иллюстрацияларды қолданатын кезде БАҚ өкілдері жазба авторына сұрау салуы керек.  

"Жазба авторларының құқық иелері екеніне алдын ала көз жеткізгеннен кейін, олардан рұқсат сұрау керек. Көбінесе жазба авторлары өздері жариялаған фотосуреттердің құқық иесі болмай жатады. Құқық иесі құқығының бұзылғаны туралы шағым түсіруі мүмкін", - дейді Черницына.

Дауды болдырмаудың ең сенімді нұсқасы – жазбаша келісімшарт жасасу немесе құқық иесінен қолхат алу. Егер бұл мүмкін болмаса, e-mail, әлеуметтік желілер немесе мессенджерлер арқылы рұқсат алу қажет. Сонымен қатар жазбаның астында хат жазыспаған жөн, өйткені оны жойған кезде жазба сақталмайды.

Әлеуметтік желілерден фотосуреттерді компьютерге сақтау арқылы, Print Screen пернелерін пайдалану арқылы көшіруге барлық-дерлік әлеуметтік желінің ережесінде тыйым салынған.

"Фотосуреттің скриншоты және видеодан стоп-кадр алу құқық иесінің сотқа шағымдану қаупін тудырады. Мұндай әдісті қолданудан бас тарту ұсынылады", - деп кеңес берді ол.

Егер рұқсат алу мүмкін болмаса, журналист мұндай фотосуретті пайдаланбағаны жөн.

Егер интернеттен табылған фотосуреттің авторы табылмаса және сайт суретті қолдануға болатындығын көрсетсе, бұл солай істеуге  рұқсат етіледі дегенді білдірмейді. Қалай болғанда да іздеу жүйелері арқылы авторды табу қажет. Сурет өз құқығын қатаң қорғайтын беделді агенттікке тиесілі болуы мүмкін.

Егер сурет іс-шарада, мысалы, мектептегі сап түзеу кезінде түсірілсе, онда ата-аналардан балалардың суреттерін қолдануға рұқсат сұраған жөн. Олардың келісімін камераға жазып алу керек.

Сарапшының айтуынша, адам түсірмеген фотосуреттер авторлық құқық объектісі болып саналмайды. Мысалы, фото және кино түсіру функциялары бар арнайы техникалық құралдармен автоматты түрде жасалынатын фотосуреттер, соның ішінде фотосуреттер жасау үшін арнайы жабдықталған кабиналарда түсірілген фотосуреттер (құжаттарға, ойын-сауық мақсаты үшін) кездеседі. Бұл тізімге жануарлар түсірген суреттер де жатады.

"Мысалы, маймыл жасаған әйгілі селфиді алайық. Бұл өте сирек кездесетін жағдай", - деді ол.

SputnikPro жобасының алтыншы онлайн-сессиясына Қазақстан, Ресей, Әзербайжан, Қырғызстан, Беларусь, Армения, Молдова, Абхазия және Осетия БАҚ өкілдері қатысты.

SputnikPro – Sputnik ақпарат агенттігінің халықаралық жобасы, онда жетекші медиа менеджерлер мен журналистер шеберлік сабақтарын, тұсаукесерлер мен тренингтер өткізеді.  

83