Алматыдағы теракт, 18 шілде 2016 жыл

Алматыдағы теракт: қанды қырғынның ортасында болған адамның әңгімесі

1270
(Жаңартылды 08:37 20.07.2018)
2016 жылдың 18 шілдесіндегі оқиға бүкіл елдің зәресін ұшырған еді. Жалғыз террорист Алматы көшелерінде полицейлерге оқ жаудыра бастаған. Sputnik Қазақстанның тілшісі сол қорқынышты күнді еске алып отыр.

Александр Мироглов

Ешкім елдің ең ірі мегаполисінде мұндай жантүршігерлік оқиға болады деп ойламаған еді. 2016 жылдың 18 шілдесінде Руслан Күлекбаев қарапайым азаматтарға тиіспеген. Оның көздегені — формадағы адамдар еді. Яғни, ол қарапайым халыққа емес, мемлекетке, оның заңдары мен ережелеріне қарсы "соғыс" жариялаған. 

"Автомат асынып, полицелерді жайратып жүр" 

Әдеттегі кеңседегі жұмыс күнінің басы болатын. Қатты ұйқым келіп тұрғанмен, Алматыдағы өткен түнде болған жол апаттары және ұсталған азаматтар туралы материал жазу керек болды. Жұмыс жүрмей тұрған, ойымда тек жұмсақ жастық пен тәтті ұйқы. 

Тек әріптесімнің телефон қоңырауы ұйқымды шәйдай ашты. "Саша, базар маңында не болып жатыр?". Сөйлесуге де ерініп тұрған мен "Не болып қалды?" — деп қана жауап бердім. "Көшеде автомат асынған бір жігіт полицейлерді шетінен атып жатыр. 20 минут болды". 

Не сенерімді, не сенбесімді білмей, есеңгіреп қалдым. Бұл досым сол кезде Қазақстандағы ең ірі баспалардың бірінде бас редактор еді. Сондықтан қалжыңдауы мүмкін емес. Бірақ, дұрыс байқамаған шығар, тіпті, көзіне елестеп кеткен де шығар деп ойладым. Ойымды жинақтап алып, шәй ішуге кетіп бара жатқан жүргізушіні тоқтаттым да, Никольский базарына қарай тарттық. 

Оқиға орнына бара жатқанда телефоныма бірінен соң бірі әріптестерім мен таныстарым хабарласып, не болып жатқанын сұрайды. Мен қайдан білейін? Ақпараты аз хабарламалар мен телефондағы әңгімелерге сүйеніп, не болып жатқанын айта алмайсың ғой. 

Гоголь мен Абылай хан көшесінің қиылысы: 2016 жылы 18 шілдеде Руслан Күлекбаев форма киген адамдарға оқ атты
© Sputnik / Анатолий Устиненко
Гоголь мен Абылай хан көшесінің қиылысы: 2016 жылы 18 шілдеде Руслан Күлекбаев форма киген адамдарға оқ атты

Алмалы ІІБ маңындағы өлі тыныштық

Қарасай батыр көшесінде тірі жан қалмағандай көрініс тұрды. Алмалы аудандық ішкі істер басқармасының маңындағы бірнеше патрульді көлік бос жатты. Қарапайым азаматтардың да көліктері көрінген жоқ. Бір адамды жедел жәрдем қызметі әкетіп барады екен. Фотоаппаратты алып шығайын десем, өте қауіпті болды: қолымдағы қару деп ойлап қалуы мүмкін еді. Қоршалған жерде маған арқасымен тұрған полицей автоматының шүрпін қысып тұрды. Бірақ, қолымдаңы фотоаппаратты көрген соң, кері бұрылды. Баспасөз өкілдерін қууға шама жетпеген сирек жағдайдың бірі осы еді. 

Алмалы аудандық ішкі істер басқармасында не болғанын кейінірек ресми органдар жариялайды. Дәл сол сәтте патрульдік күзеттің рациясынан Алматы ішкі істер департаментіндегі кезекшінің бос экипажды жедел түрде Ұлттық қауіпсіздік қызметінің қалалық департаментіне жіберіңдер деген жан дауысы шығып жатты.  Ол жерде автомат кезенген қылмыскер кезекші патрульді атып кеткен екен. Көліктегі полицейлердің бәрін Күлекбаев қырып тастаған. 

  • Алматыда атыс болған жерде жүрген полицейлер, 18 шілде 2016 жыл
    Алматыда атыс болған жерде жүрген полицейлер, 18 шілде 2016 жыл
    © Sputnik / Анатолий Устиненко
  • Алматыда атыс болған жерде жүрген полицейлер, 18 шілде 2016 жыл
    Алматыда атыс болған жерде жүрген полицейлер, 18 шілде 2016 жыл
    © Sputnik / Анатолий Устиненко
  • Алматыда атыс болған жерде жүрген полицейлер, 18 шілде 2016 жыл
    Алматыда атыс болған жерде жүрген полицейлер, 18 шілде 2016 жыл
    © Sputnik / Анатолий Устиненко
  • Алматыда атыс болған жерде жүрген полицейлер, 18 шілде 2016 жыл
    Алматыда атыс болған жерде жүрген полицейлер, 18 шілде 2016 жыл
    © Sputnik / Анатолий Устиненко
1 / 4
© Sputnik / Анатолий Устиненко
Алматыда атыс болған жерде жүрген полицейлер, 18 шілде 2016 жыл

Алматылықтар мессенджер арқылы тараған жалған ақпараттан зәрезәр болды 

Қаладағы қанды қырғын туралы тұрғындар әрине мессенджерлер арқылы білді. Бір-бірінен асып түсетін қорқынышты хабарламалар. Қылмыс менің көз алдымда болып жатқанмен, толассыз келіп жатқан фейк ақпараттарға қарап, өзім де қорқа бастадым: үйдегілерге сыртқа шықпаңдар деген "бұйрық" берілді. 

— 598-ші (дәл есімде жоқ, одан бері көп уақыт өтті), тез мына ақпараттың рас өтірігін тексеріңдер: Жұлдыз шағын ауданы жағынан жүзге тарта адам ағылып келеді, сырттай экстремистерге ұқсайды, — деген полицейдің дауысы шықты. 

— Құп болады! — деді дабыл дауысының арасынан экипаж командирі. 

Ақпарат расталған жоқ. Қайта, әлгі адамдардың кім екені анықталды: вокзалға бомба қойылды деген жалған ақпараттың кесірінен пойыздардың бірі жолаушыларды "Алматы-1" вокзалына жетпей түсіріп кеткен екен. 

Тағы оқыңыз: Сарапшы Күлекбаевтың тіпті намаз оқымайтынын айтты

Сол күні Руслан Күлекбаев расымен бәрін де қорқытып жіберді. Алматыда бұрын-соңды тапа-тал түсте мұндай атыс болмаған, сондықтан, қылмыскерге төтеп беруге дайын емес еді. 

Күлекбаев болса, елес сияқты, біресе ана жерден, біресе, мына жерден шыға келді. 

Руслан Күлекбаев сот залында тұр
© Sputnik / Анатолий Устиненко
Руслан Күлекбаев сот залында тұр

Ұлттық қауіпсіздік комитеті қалалық департаментінің жанындағы атыстан кейін Күлекбаев оқиға орнынан қашып кетіп, "Астана" алаңындағы Қазақ-Британ техникалық университетінің жанына барған екен. Кейін анықталғандай, ол өте аз уақытта тағы бір патрульді жайратып, бір тұрғынды жаралаған және көлігін тартып алғысы келіп, шекара қызметінің бір қызметкерін атып тастаған.

Университеттің көлік тұрағында адам көп еді. Қарапайым азаматтар қансырап жатқан полицейлерге көмектесуге тырысты. Фонтан мен ағаштар арасында формадағы адамдар жүрді. Өтіп бара жатқан адамдар атыс болып жатқан жерден қашудың орнына, тоқтап, не болып жатқанын сұрай берді. Болып жатқан оқиға қорқынышты киноға ұқсас еді. 

Қазақконцерт ғимаратының жанында бір әріптесімді кездестірдім. Ұзын бойлы, сақалы бар, түр-тұлғасы азиаттық еді. Сондықтан, оның сырт келбеті бәрінің назарын өзіне аударды. Мынадай оқиға болып жатқанда ол нағыз "радикал"-ға ұқсап кетті. 

Айналасын видеоға түсіріп тұрған оған полицейлердің көзі де түсті. Полиция қызметкерлері әріптесімнен қызметтік куәлігін көрсетуді талап етті. Бірақ, мылтық дауысын естігенде редакциядан атып шыққан әріптесім фотоаппаратын да, қызметтік куәлігін де ұмытып кеткен екен. Абзал болғанда, басқа да әріптестеріммен қосылып, оның "террорист" емес, журналист екенін дәлелдедік. 

Тағы оқыңыз: Челах пен Күлекбаев жазасын өтеп жатқан түрме

Руслан Күлекбаевты кім тоқтатты 

Күлекбаев Алматы мемлекеттік кірістер департаментіне қарай бағыт алған. Сол жерде кезекшілікте отырған старшина Аян Ғалиев мылтық дауысын ести сала, далаға жүгіріп шыққан екен. Сол жерде Күлекбаев екеуі бетпе-бет кездескен. Екеуі де оқ атып үлгерген, екеуі де жараланады. Осылайша, ақыры Күлекбаев қолға түседі. Біраз уақыттан кейін қала билігі Аян Ғалиев ерлікпен қаза тапқанын хабарлады. Ол аурухана төсегінде жатып көз жұмған. 

Аян Ғалиев мылтық дауысын естіп, далаға атып шығады. Сол жерде Күлекбаев екеуі бетпе-бет кездескен. Екеуі де оқ атып,  жараланады. Күлекбаев қолға түседі. Аян Ғалиев ауруханада көз жұмды.
© Sputnik / Анатолий Устиненко
Аян Ғалиев мылтық дауысын естіп, далаға атып шығады. Сол жерде Күлекбаев екеуі бетпе-бет кездескен. Екеуі де оқ атып, жараланады. Күлекбаев қолға түседі. Аян Ғалиев ауруханада көз жұмды.

Күлекбаевтан кейінгі қорқыныш Алматыда көпке дейін сақталды. "Вокзалға бомба қойылды, ірі сауда орталығында адамдар кепілге алынды, күдік тудыратын сөмкелер табылды" деген ақпараттар 102 пультіне сағат сайын келіп жатты. Әрбір ақпарат мұқият тексерілген. Өйткені, Күлекбаев өзінің кез келген бұрыштан шыға келетінін дәлелдеген еді. Осы жағдайда, егер полиция қызметкерлері оқ атуға уәкілетті болса, қаза тапқандардың да саны аз болар еді. 

Полияция неге табельді қару қолданбайды

Күлекбаевтың Алматыдағы шабуылы көпке дейін ел есінен кеткен жоқ. Оның үстіне, осы оқиғадан бір ай бұрын Ақтөбеде болған теракт да ұмытылмаған еді. Екі оқиғаға да қатысты халықтың айтқан пікірі бір-біріне ұқсас. "Полицейлер өзін қорғай алмаса, халықты қайтып қорғайды?" деген сұрақ әрбір азаматтың ойына келген шығар. Ал, Руслан Күлекбаевтың да мақсаты осы еді: ол қарапайым халықтың жүрегіне полицияға деген сенімсіздік орнатып кетті.

Бірақ, сол оқиғадан бірнеше жыл бұрын қызмет барысында қару қолданғаны үшін кінә артылып, сотталған полицейлердің жағдайы ешкімнің де есіне түскен жоқ. Әрине, сол оқиғалардың бәрінде погон таққандардың бәрі кінәсіз еді деуден аулақпын, бірақ, сол істердің арасында жүргенде менің байқағаным, қылмыстық істерді қарайтын жедел полицей де, жай кезектегі полицейлер де төтенше жағдайда заң аясында тиісті жарғыға сәйкес әрекет етсе де, заңнаманың құрбанына айналған. Өйткені, билік полицейлердің қару қолдануына қарсы екенін көрсету үшін біреулерді соттау керек болды. 

Тағы оқыңыз: Күлекбаев: мен кез келген жазаға дайынмын

2014-2015 жылдары полиция қызметкерлерімен бірге рейдке шыққанымда, кезекшілікке түскен полицейлер табельді қаруларын көлікке тығып, белдеріне "Макаров" травматикалық қаруын салып алатынын көп көрдім. "Неге?" деген сұраққа: "Сенікі дұрыс болса да, теріс болса да, оқ атсаң, сотталасың. Ал, "Макаров" мылтығынан атсаң, тірі қалуы мүмкін. Яғни, сен де сотталмайсың деген үміт бар" деп жауап беретін. 

"Алматылық мергеннің" қолынан қаза тапқандар 

Әр жылдың 18 шілдесі елдегі әрбір полицей үшін маңызды датаға айналады. Қырыққа, тіпті, отызға жетпей қаза тапқан полицейлерді Астана, Алматы, Семей, тіпті шалғайдағы Ақтау қаласында да еске алатындар бар. 

Капитан Бауыржан Нұрмаханбетов, лейтенаттар Тимур Бекасылов пен Мейрамбек Рахматуллаевтар, старшина Аян Ғалиев, аға сержант Серік Әбілдаев, отставкадағы полковник Ғани Нұриманов, кіші сержанттар Жалғас Келдібаев пен Мақсат Сәлімбаевтар террористің қолынан қаза тапқан полицейлер.

Нұрмаханбетов пен Нұримановты өз басым танитынмын. Олармен журналистік қызметім таныстырған. Олар қаза тапты дегенді естігенде, террористік шабуыл кімді де болса, айналып өтпейді деген ой денемді түршіктірді. Мен таныстарымды өзім барып ақтық сапарға шығарып салсам да, олардың жоқ екеніне сене алмадым. Олардың өлгеніне әлі де әрең сенемін. 

Автордың көзқарасы редакцияның ұстанымына сай келмеуі мүмкін. 

5 маусымдағы Ақтөбедегі қанды қырғынның белгісіз тұстары

1270
Кілт сөздер:
қанды қырғын, Алматыдағы теракт, Руслан Күлекбаев, Алматы
Тақырып бойынша
Әйел теракт кезінде қаза тапқан сүйіктісіне тұрмысқа шықты
"Адамдар жан ұшыра айғайлап, қаша бастады" - Манчестердегі теракт куәгерлері
Петербургтегі теракт: қазақстандық Максим Арышев деген кім
Ұлттық ұлан генералы теракт кезінде қорқақтық танытқан офицерлер туралы пікір білдірді
Бостондық теракт жөніндегі фильмде Қадырбаев пен Тәжаяқовтың оқиғасы көрсетілді
Жолаушылар пойызы

Қазақстанда жолаушылар пойыздары жаңа кестемен жүреді

16
(Жаңартылды 11:58 28.09.2020)
Қазақстандықтар жолаушылар пойыздарының қозғалыс кестесіне қатысты ақпарат алу үшін "105" нөміріне хабарласа алады

НҰР-СҰЛТАН, 28 қыркүйек – Sputnik. "Жолаушылар тасымалы" АҚ қазан айынан бастап кейбір жолаушылар пойызы жиі қатынай бастайтынын хабарлады.

Жүру жиілігі артқан пойыздар:

  • №1/2 "Алматы-2 – Шымкент" пойызы – аптасына 1 реттен 3 ретке дейін, Алматыдан-2 стансасынан 10 қазаннан, ал Шымкенттен 11 қазаннан бастап;
  • №11/12 "Алматы-2 – Шымкент" пойызы – аптасына 2 реттен 4 ретке дейін, Алматыдан-2-ден 13 қазанннан, ал Шымкенттен 14 қазаннан бастап;
  • №31/32 "Алматы-2 – Павлодар" пойызы – күн сайын, Алматы-2-ден 11 қазаннан бастап, Павлодардан 12 қазаннан бастап;
  •  №603/604 "Нұр-Сұлтан Нұрлы жол – Арқалық" пойызы – күн сайын, Нұр-Сұлтаннан 2 қарашадан, ал Арқалықтан 3 қарашадан бастап.

Жолаушылар пойыздарының қозғалыс кестесіне қатысты барлық ақпаратты "105" нөміріне хабарласып білуге болады.

Ұлттық тасымалдаушы жолаушыларды билетті онлайн, соның ішінде ресми Bilet.railways.kz сайты арқылы сатып алуға шақырды. Сондай-ақ, вокзал аумағында және пойыздың ішінде санитарлық талаптарды, әлеуметтік қашықтықты (кемінде 1 метр) сақтауды және бетперде киюді сұрады.

16
Кілт сөздер:
пойыздар, жолаушылар
Сауда орталығы

Қазақстанда қазан айынан бастап темекі сатудың тәртібі өзгереді

70
Еnergyprom мониторингтік агенттігінің мәліметтері бойынша, Қазақстанда темекі өнімдерінің өндірісі бір жыл ішінде 10 процентке өскен

НҰР-СҰЛТАН, 28 қыркүйек – Sputnik. 1 қазаннан бастап Қазақстанда темекі өнімдерін сатудың жаңа шарттары күшіне енеді. Яғни, бұл өнім енді міндетті таңбалануға жатады.

Қаржы министрлігінің мәліметінше, темекі өнімдерінің кез-келген айналымы қажетті деректерді оқитын және оны фискальды мәліметтер операторларына беруге мүмкіндік беретін 2D сканерді қолдану арқылы қолжетімді болмақ. Мұндай міндетті таңбалауды енгізу нарықтың ашықтығын қамтамасыз етеді және халықты контрафактілік өнімдерден – арзан, бірақ қауіпті контрафактілік өнімдерден сақтайды.

Оқи отырыңыз: Пойызда темекі шегуге тыйым салынады: тәртіп бұзушы қалай жазаланады?

Айта кетейік, 2020 жылдың 1 қазанынан бастап фильтрлі темекі өнімдерінің барлығы, ал 2021 жылдың 1 сәуірінен бастап – сигаралар мен сигариллалар, қыздырылған темекі сияқты өнімдердің өзге де түрлері міндетті таңбалауға жатады.

Еnergyprom мониторингтік агенттігінің мәліметтері бойынша, Қазақстанда темекі өнімдерінің өндірісі бір жыл ішінде 10 процентке өскен.

Қыркүйек айының басында бөлшек сауда орындарында бір қорап темекінің құны 489 теңгені құрады. Бұл өткен жылмен салыстырғанда 12,7%-ке қымбат.

"Темекі қорабы Ақтөбе (534 теңге) мен Нұр-Сұлтан (521 теңге) және Тараз (506 теңге) тұрғындары үшін қымбатқа түседі. Ең арзан баға Петропавл (468 теңге) мен Қызылорда (471 теңге) және Павлодар (474 ​​теңге) қалаларында болып тұр", – деп хабарлайды агенттік.

Қазақстанда қанша адам темекі шегеді

Статистика комитетінің сауалнамасына сәйкес, қазір елімізде адамдардың 21,9% темекі тартса, 78,1% темекі шекпейді. Сондай-ақ, Қазақстанда тәулігіне 14,1 миллион дана темекі өнімдері шегілетін көрінеді.

70
Кілт сөздер:
сауда, темекі
Тақырып бойынша
Қай жерде темекі шегуге болмайды – мамандар жаңа заң талабын түсіндірді
Дәрігер темекі шегетіндер үшін коронавирус қаншалықты қауіпті екенін айтты
21 жасқа толмаған қазақстандықтарға темекі сатып алуға тыйым салынады 
Пара ретінде темекі алған полицейдің үстінен іс қозғалды
Сауда министрлігі темекі сату тәртібін түсіндірді
Абай даңғылының бойындағы тұрғын үй кешендері

Нұр-Сұлтан қаласының бет-бейнесі қалай өзгереді

0
Алдағы он жылда Қазақстанның бас шаhарының бет-бейнесі өзгеріп, тұрғындардың өмір сүруіне қолайлы әрі жайлы қалаға айналуы мүмкін, дейді сарапшылар

НҰР-СҰЛТАН, 28 қыркүйек – Sputnik. Нұр-Сұлтан қаласының урбанистика жөніндегі орталығы әкімдікке жаңа идеялар ұсына отырып, қала инфрақұрылымын жақсарту туралы тұжырымдарын әзірлеп жатыр. Бүгінгі күнге дейін жоспарланған жобалардың бірқатары жүзеге асырылды. Бас шаhарды одан әрі көркейту мақсатында атқарылатын жұмыс жоспары турасында орталық басшысы Елнар Базыкен айтып берді.

Адамдарға жайлы қала

Урбанистика орталығы әртүрлі топтың мүдделерін ескере отырып, қаланың қоғамдық кеңістік деңгейінде дамуының әлеуметтік-экономикалық стратегиясына арналған 2030 жылға дейінгі бас жоспарын ұсынды.

"Қала құрылымындағы өте маңызды элемент – қоғамдық кеңістік. Оның дұрыс басқарылуы біз үшін маңызды. Әлемде инвесторлардың, белсенді азаматтардың қоғамдық орындарды тиімді басқару тәжірибесі бар", – деді Базыкен қалаларды дамытуды қолдау жөніндегі QazUrban қауымдастығының ашылуында.

Орталық автокөліктер үшін емес, адамдардың өмір сүруіне қолайлы әрі ыңғайлы қала құру идеясын насихаттайды. Ол үшін мүмкіндігінше, қоғамдық орындарды көптеп құру, жаяу жүргіншілерге арналған тротуарларды кеңейту және велосипед жолақтарының ұзындығын арттыру жоспарлануда.

Триатлон саябағындағы спорттық ойындар мен таза ауада демалуға арналған көпірасты кеңістік үлгісімен қаланың басқа бөліктерінде де, мәселен Пушкин көшесіндегі көпір астында осы тектес демалыс орындарын жүзеге асыру көзделіп отыр.

Подмостовое пространство на улице Пушкина в Нур-Султане
© Photo : Центр урбанистики Нур-Султана
Нұр-Сұлтандағы Пушкин көшесіндегі көпірасты кеңістік

Сонымен қатар, орталық Нұр-Сұлтандағы "Астана" саябағынан бастап, Бейбітшілік пен келісім сарайы маңындағы президенттік саябаққа дейінгі барлық үлкен саябақтар біріктірілетін болады.

План объединения парков Нур-Султана
© Photo : Центр урбанистики Нур-Султана
Нұр-Сұлтан қаласының саябақтарын біріктіру жоспары

Қоғамдық орындарға келетін болсақ, мұнда жасыл желекті көбейту, субұрқақтар мен қаланың бірқатар ауданында орындықтары мен әткеншектері бар демалыс орындарын құру жоспарланып отыр.

Мәселен, Омаров көшесінің бойында Қазан қаласындағыдай (Татарстан) субұрқақтар кешенін орнату көзделуде.

"Біздің балаларымыз сумен ойнағанды жақсы көреді. Сондықтан, арық бойында су ойындарына арналған алаңқай ашқымыз келеді. Қазір бұл жоба жүзеге асырылып жатыр. Келер жылы қала тұрғындары нәтижені көрген кезде қатты қуанады деп ойлаймын", – деді Елнар Базыкен.

Благоустройство улицы Омарова
© Photo : Центр урбанистики Нур-Султана
Омаров көшесін көркейту

Елорданың солтүстік жағалауындағы Абай даңғылы, Сәтпаев және Петров көшелері де түрленіп, көркейетін болады.

Бұл жерлерде урбанистер көше құрылымын өзгертіп, велосипед жолдарының орнына велотұрағы бар велосипед жолақтарын жасағысы келеді.

Болашақта ол былай көрінуі мүмкін.

Благоустройство улицы Петрова
© Photo : Центр урбанистики Нур-Султана
Петров көшесін көркейту

"Ескі алаңдағы жобаға бөлек тоқталып өтейін. Ол өте көпфункционалды жоба. Біз қалалық орман, амфитеатр аймағын құруды көздейміз. Онда адамдар кішігірім концерттер мен іс-шараларды өткізе алады және осы жерге өте керемет субұрқақ орнатқымыз келеді", – деді елорда әкімдігінің алдындағы алаңда абаттандыру жобасының нобайын көрсеткен орталық басшысы.

Благоустройство площади перед акиматом Нур-Султана
© Photo : Центр урбанистики Нур-Султана
Нұр-Сұлтан қаласының әкімдігі алдындағы алаңды көгалдандыру

Нұр-Сұлтан қаласының урбанистика орталығы – консультативтік-кеңесші орган. Бірақ Елнар Базыкеннің айтуынша, көптеген шешім уәкілетті органдармен келіссөздер арқылы жүзеге асырылып келеді. Алдағы уақытта урбанистер өз идеяларын толық жүзеге асыра ала ма, жоқ па, ол жағы белгісіз. Ал ұсынылған бас жоспар кемінде он жылға есептелген.

0
Кілт сөздер:
қала, Нұр-Сұлтан
Тақырып бойынша
Назарбаев Алматыға көшіп келушілерге жер беруді тапсырды
"Келіншегімен жататын төсегі де жоқ": жастар мәселесін көтерген депутат неге ашынды?
Шымкенттің жаңа әкімі Тоқаевтан қандай тапсырма алғанын айтты
"Миллиондаған адам кәсібін ауыстырады" Назарбаев болжам жасады
Қазақстанда тағы екі қалаға республикалық мәртебе беріледі