Деньги

Жасыл бақа, сыпыртқы және өрмекші: Үйге ақша шақыратын ырымдар

11228
(Жаңартылды 15:53 11.02.2019)
Қызыл түсті әмиян, жасыл бақа, өрмекші – мұның бәрі қалтаңыздың қалыңдауына сеп болады

АСТАНА, 10 ақпан – Sputnik. Қазақ – өте ырымшыл халық. Содан болар, "ақшам көбейіп, қалтам қалыңдаса" екен деп, өз білгенінше ырым жасайды. Бүгін біз сіздерді ақша шақыратын ырымдармен таныстырамыз.

  • "Нан қиқымын жесең, бай боласың" дегенді естімеген қазақ кемде-кем шығар. Мұның астарында байлықтан бұрын, халқымыздың "ас атасы – нанға" деген құрметі жатса керек.
  • Ақша шақырады деген бұйымдар қазір өте көп, соның бірі де бақа мүсіні. Алайда оны таңдаған кезде, мына бір нәрсені есте ұстаған абзал: темірден жасалған бақалар ешқашан ақша шақырмайды, тек ағаштан жасалғанын алыңыз. Ақшаны жасыл және қара бақалар тартады.

Тағы оқыңыз: Ақша жинаудың қарапайым 15 тәсілі

  • Сандықтың түбіне алтын жасырып, ақшаны күніне үш-төрт рет қайтара санаған жөн.
  • Күн батқаннан кейін ақша санауға, біреуден алуға және беруге болмайды, кірер табысыңыз азаяды.
  • Ақшаны алған мезетте жұмсап жібермеңіз, оның үйде "түнегені" дұрыс екен.
  • Қас қарайғанда үй жинау табыстың жоғалуына әкеледі, сондықтан үйді таңертең немесе күндіз тазалаған абзал;
  • Қонақтар кете салысымен, үйді сыпыруға болмайды. Әйтпесе үйдегі молшылық пен байлық солармен "еріп кетеді" деген наным бар.
  • Бөлмеде өрмекші жүргенін байқасаңыз, оның көзін құртуға асықпаңыз – жәндіктің пайда болуы ақшалай кірістен хабар береді.

Тағы оқыңыз: Қазақстанда банк шотынан ақша шешіп алуға шектеу енгізу ұсынылды

  • Сыпыртқыны басын жоғары қаратып, үйдің бұрышына қойған дұрыс. Сол кезде сіздің шаңырағыңызға кедейлік жоламайды.
  • Бай адамның әмиянын бір уақыт өзіңізбен бірге ұстап жүрсеңіз, сіздің де қалтаңыз қалыңдап, ақша сақтауды үйренеді деген ырым бар.
  • Табалдырықтың астына күміс тиынды жасырып қойыңыз, үйге кірген кезде үнемі "ақша да менің артымнан кіріп жатыр" деп айтып жүріңіз.
  • Дүкенде немесе мейрамханада есеп айырысқан кезде, қайтарған ақша мыжылған яки кір болса, бірден басқасына айырбастап беруін өтініңіз.
  • Байлық пен сәттілік символы ретінде өзіңізбен бірге үнемі сирек кездесетін монета немесе доллар купюрасын ұстап жүруге кеңес береміз.
  • "Біреудің ақшасын санамаңыз" деген мәтел тектен тек пайда болған жоқ. Егер біреудің байлығы мен табысын есептеп, әңгіме қылсаңыз, онда өз әмияныңызда ақша көбеймейді.
  • Біреуге əмиян сыйға тартқан кезде, міндетті түрде ішіне тиын немесе қағаз ақша салыңыз. Бос күйінде беруге əсте болмайды.
  • Сейсенбі күні қарыз сұрағандар кем дегенде бip ай бойы қарызда жүреді деген де бар.
  • Күн батып бара жатқанда, үйден су, қоқыс, ақша шығармаңыз.

Тағы оқыңыз: Мәжіліс депутаты қайыршыларға ақша беретін адамдарға айыппұл салуды ұсынды

  • Тағы бір қызықты ырым: үйіңізге ақша шақырғыңыз келсе, тырнақты сейсенбі немесе жұма күні алыңыз.
  • Əмиян мен ақшаны түнде үстел үстіне қалдыруға болмайды, қаржылық шығынға ұшырауыңыз әбден мүмкін.
  • Сол алақаныңыз қышыса, жуық арада ақша ұстайсыз деген ырым бар.
  • Үйге ақша шақырудың тағы бір жолы – əмиянды немесе ірі ақшаны түні бойы терезе алдына қойып қою.
  • Ақшаңыз көп болғанын қаласаңыз, қызыл жəне алтын түстес əмиян ұстаңыз.
  • Жерде жатқан тиынды көтеру – өмір бойы кедейшілікте өмір сүру.
  • Жаңа туған айға əмиянды көрсетсеңіз, таршылық көрмей өмір сүресіз.
  • Дастарханды губка немесе шүберекпен сүртіңіз, ешқашан алақанмен сүртуге болмайды.
  • Үйде ақша ағашын өсіру де – байлық тартудың бір жолы.
  • Ақша ұқыптылықты ұнатады. Сондықтан ақшаңызды әрдайым әмиянда ұстаңыз. Қалтаңызда қалай болса, солай шашылып жатса, кіріс кірмейді.
11228
Кілт сөздер:
табыс, байлық, өрмекші, әмиян, ырым, ақша
Тақырып бойынша
Гонконгта миллионер кедейлер үшін аспаннан ақша жаудырды
Қазақстандықтардың тамаққа қанша ақша жұмсайтыны белгілі болды
Астанадағы 5 қыздың қазасынан ақша тапқысы келетін алаяқтар пайда болды
Сенат депутаты: кімнің қолында ақша бар, сотта сол жеңеді
Астаналықтар бір тәулік бойы көлік картасына ақша сала алмайды
Түнгі клуб

Нұр-Сұлтанда түнгі клуб әкімшісі қамауға алынды

25
Бұған дейін 25 жастағы бойжеткенге заң бұзғаны үшін ескерту жасалып, тіпті жауапкершілікке де тартылған

НҰР-СҰЛТАН, 27 қыркүйек – Sputnik. Елордада карантиндік шараларды бірнеше рет бұзғаны үшін 25 жастағы түнгі клуб әкімшісі бір тәулікке қамауға алынды. Полицейлердің хабарлауынша, тыйым салынғанына қарамастан 30-ға жуық азамат клубта бас қосып, ереже бұзғаны анықталған.

Ал түнгі клубтың әкімшісі бұған дейін де Әкімшілік кодексті бұзғаны үшін жауапкершілікке тартылған. Соған қарамастан, аталған клубта сауық кеші ұйымдастырылған.

Осы жағдайға байланысты тиісті материалдар жиналып, сотқа жолданған. Сот үкімімен бойжеткен бір тәулікке қамауға алынды.

Сонымен қатар, карантинді бірнеше рет бұзғаны үшін Әкімшілік кодекстің 425-бабы бойынша хаттама толтырылып, "Алматы" ауданы бойынша тауарлар мен қызметтердің сапасын қадағалау басқармасына жіберілді.

Оқи отырыңыз: Петропавлда түнгі клуб жанында екі қызды қағып кеткен байдың баласы ұсталды

Полиция өкілдері қала тұрғындарына ойын-сауық мекемелерінде коронавирусты жұқтыру қаупі артқанын ескертеді.

25
Кілт сөздер:
қамауға алынды, карантин
Тақырып:
Төтенше жағдай және карантин
Тақырып бойынша
Қыркүйек соңында карантин күшейе ме – бас санитар дәрігер жауабы
Қатаң карантин қай кезде енгізіледі – денсаулық сақтау министрлігі түсініктеме берді  
Түнгі клуб алдында көлік қағып, комаға түскен әйел көз жұмды
Маңғыстау облысында той өткізген шенеунік жазаланады
Түнгі клуб алдындағы төбелес: полиция қылмыстық іс қозғаудан бас тартты
Жас бүркітші Ерсұлтан Жұмағұл

"Қасқыр ұстайтын бүркіт те бар": 14 жасар құсбегі ата кәсібі жайлы айтып берді

138
(Жаңартылды 17:02 27.09.2020)
Әрбір бүркітшінің жыртқыш құсты баптауда өзіндік әдіс-тәсілі бар. Олар ұлттық дәстүрді сақтап қалу үшін құпияларымен бөлісуге дайын

АЛМАТЫ, 27 қыркүйек – Sputnik. Он төрт жастағы бүркітші Ерсұлтан Жұмағұл жастығына қарамай, бүркіт баптап, аң аулауды меңгерген. Ол тіпті осы істе шәкірт тәрбиелейді.

Жасөспірім Алматы облысындағы "Қыран" ұлттық аң аулау этномәдени орталығының шеберлік сабақтарына қатысып жүр. Бұл орталық Алматыдан 70 шақырым жерде Төле би ауылының маңында ашылды. Мұнда қазақ қолөнеріне, аң аулауға және дәстүрді үйретеді.

Этнокультный центр национальной охоты открыли в Алматинской области
© Sputnik / Тимур Батыршин
Алматы облысында Ұлттық аңшылық этномәдени орталығы ашылды.

Жаңа этноорталықта Ерсұлтан Жұмағұл әкесіне көмектесіп, осы күрделі кәсіпті меңгергісі келетіндерді баулиды. Ол – "Қыран" орталығындағы ең жас бүркітші.

Оның бүркітті қалай үйретуге және құспен қалай тез тіл табысуға болатыны жайлы өз құпия тәсілдері бар. Қазақтар ерте заманнан бері құсты аң аулауға машықтағанымен, бұл іс екінің бірінің қолынан келе бермейді.

Отбасылық дәстүр

"Он жасымнан бері аң аулаумен айналысып келемін. Бұл кәсіп біздің отбасыда дәстүр болып қалыптасып кеткен, яғни әкеден балаға беріледі. Менің атамның атасы да бүркітші болған. Бүркітімнің аты – Дауыл. Әдетте ол түлкі, шибөрі, қоян аулайды. Оның ішінде жабайы қоянды алу қиынға соғады, тек мықты бүркіттер ғана ұстай алады. Жүректі бүркіт болса, тіпті қасқыр ұстайды. Кейбірі ұстап тұрып, жібере салады, жүрегі шыдамайды", - дейді Ерсұлтан.

Аң аулау науқаны қыста басталады, ол кезең қыс біткенше жалғасады. Бүркітшінің айтуынша, олар аң аулауға жиі-жиі шығуға тырысады. Себебі, күнделікті бүркіттің тамағын тауып беру де оңай іс емес. Ерсұлтанның үйінде үш бүркіт бар, оның әрқайсысы күн сайын жарты келі ет жейді. Ал аулап алған түлкі бір бүркітке екі апталық азық болады.

Тренеры в центре собираются привлечь как можно больше туристов - таким образом они хотят возродить древние казахские традиции
© Sputnik / Тимур Батыршин
Орталықтағы жаттықтырушылар туристерді көптеп тартуды жоспарлап отыр, осылайша ежелгі қазақ дәстүрлерін жандандырғысы келеді.

Ерсұлтан бүркіттерді асыл және ақылды жаратылыс деп санайды. Аңызға сүйенсек, жыртқыш құстың жемтігі бір кездері бүкіл ауылды асыраған. Сондықтан болар еліміздің көк байрағында еркін және тәуелсіз Қазақстанның нышаны ретінде ұшып бара жатқан бүркіт бейнеленген.

Жас бүркітшінің айтуынша, құс иесінің айтқанын екі етпей орындауы үшін онымен көп уақыт өткізу керек.

"Бірде әкем екеуміз аңға шықтық, әркімнің қолында өз бүркіті болды. Содан алдымыздан елік көріп қалдық. Сонда екі бүркіт бір-біріне емес, бірлесе елікке бас салды", - дейді ол.

Заманауи технологияны қолданады

Аңшылардың тобында тәжірибелі бүркітші бүркітші Руслан Абдулов та бар. Ол бұл кәсіппен 20 жылдан бері айналысып келеді, тіпті жұмысында заманауи технологияны да қолданады.

Беркутчи Руслан Абулов. Он занимается хищными птицами всю свою жизнь. Мечтает найти единомышленницу
© Sputnik / Тимур Батыршин
Бүркітші Руслан Абылов бұл кәсіппен жиырма жылдан бері айналысып келеді.

Бүркітші аң аулауда философия бар деп санайды. Ол көп жағдайда сұңқар тектес құстарды баптайды.

"Бүркіт – ең ақылды жыртқыш құс. Менің сұңқарларым мен бүркіттерім бірнеше жылдан бері менімен бірге тұрады. Бір-бірімізді сеземіз. Аңшылық – бұл жеке идеология, адамның өзін тәрбиелеуі", - деп атап өтті бүркітші.

Русланның айтуынша, ол үнемі құстарын алып, жазық далаға кетіп, сол жақта шатырда тұрады. Ол қазіргі заманда ерекше хоббиі бар адамға өмірлік серік табудың қиын екенін айтады. Осылай деген бүркітші өзімен бірдей ойлайтын адамды жолықтырғысы келеді.

Руслан жаттығу және аң аулау кезінде аспанда басқа құстардың, әсіресе көгершіндердің болмауын алдын ала бақылау қажет екенін айтты.

"Бүркіт басқа құстың соңынан ұшып кетуі мүмкін. Тіпті, біраз жерге дейін ұшып, шаршап, қайтып келеді. Ең жаманы, саяжайға ұшып барып, тіпті біреуге шабуылдауы да мүмкін. Иттерден зардап шегуі де ғажап емес", - деді Руслан.

Бүркітті босатпас бұрын аңшы оның құйрығына радио таратқышты бекітеді. Сол арқылы иесі құстың орналасқан жерін бақылай алады және оны жоғалтпайды.

Жаттығу жұмыстары бүркіттің басынан жемді айналдырып, құстың дауысын салумен басталады. Жыртқыш құс иесінің дауысына қарай қозғалып, жоғары көтеріледі. Содан кейін жіптің екінші жағына байланған жемтікті алады.

Қас қағым сәтте жыртқыш құс жемтігін алады. Мұндай әдіс күніне бірнеше рет жасалады, ал жаттығулар күн сайын өткізіледі. Жаттығу аяқталған соң бүркітші құсқа сый ретінде балғын ет береді.

Руслан Абылов жыртқыш құстарды баптау кезінде заманауи технологияны – дрондар мен олжаның электронды имитациясын қолданатынын айтты. Бұл бүркіттер мен сұңқарларға жоғары көтерілуді үйренуге және жыртқышқа жылдамырақ тап беруге мүмкіндік береді.

Дәстүрді жаңғырту

1998 жылы құрылған қазақстандық "Қыран" ұлттық аңшылық федерациясының негізін қалаушы Дидар Бөдес жаңа этникалық орталықтың екі мақсаты бар екенін айтады: Қазақстанға шетелдік туристерді тарту және барлық тілек білдірушілерді дәстүрлі аңшылық кәсібіне үйрету.

Мастер по стрельбе из лука показал, как нужно правильно охотиться верхом на лошади
© Sputnik / Тимур Батыршин
Садақ ату шебері ат үстінде қалай дұрыс аң аулау керек екенін көрсетті.

"Қолөнерді, аңшылықты, қазақ тілін үйретіп, ұлттық тағамдармен таныстыратын боламыз. Орталықта аң аулаудың ежелгі түрлерін – ат үстінде садақ атуды және жыртқыш құстармен аң аулауды үйретеміз. Біз құстардың қалай тамақтанатынын, оларды қалай тәрбиелеу керек екенін айтамыз", - деді ол.

Бұл салаға үйрету кешенді түрде өтеді, ол үшін қазір арнайы бағдарлама әзірленіп жатыр. Айта кетейік, ұйымдастырушылар үйренуге ниетті әрбір жанға жеке-жеке қызмет көрсетуге бейілді.

Оқи отырыңыз: Көшпенділер ойынында қазақстандық бүркіт дүйім жұртты тәнті етті - видео

Орталық жаттықтырушыларының айтуынша, шетелдік туристер Қазақстанның ежелгі дәстүрлерінің өзіндік ерекшелігіне көбірек көңіл бөліп келеді. Олар киіз үйде тұруға, ұлттық тағамдардың дәмін көріп, жергілікті тұрғындардың мәдени мұрасымен танысуға құмар.

"Қыран" федерациясының президенті Нұрлан Өнербайдың айтуынша, бұл сала басқа өнермен салыстырғанда қарқынды дамып келеді. Соған сай қызығушылық та артқан.

"Біздің алдымызда бұл мұраны ұрпағымызға жеткізу мақсаты тұр. Құндылықтарымызды насихаттауымыз қажет. Нақ осы өнер бізді ерекшелеп тұрады", - деді "Қыран" федерациясының президенті.

Федерация көптеген жылдан бері жыртқыш құстармен аң аулау өнерін жас ұрпаққа көрсетумен айналысып келеді.

138
Кілт сөздер:
қасқыр, бүркітші, бүркіт
Тақырып бойынша
"Бізді де шақырады": Моңғолиядағы қазақ баласы ең басты арманы, бүркітші қызбен таныстығы жайлы
Қазақтың бүркітші қызын Моңғолия президенті марапаттады
Бүркітші қыз Назарбаевқа Алтай қазақтарының аманатын жеткізді
Тұрғындарды дүрліктірді: елдің батысында қасқыр бөлтіріктері үшін кек алды
Этнофестивальде бүркіт 10 жасар қызға шабуыл жасады