Компьютер

Zoom-да өтіп жатқан онлайн сабақ кезінде мұғалім қайтыс болды

7264
(Жаңартылды 14:14 06.09.2020)
Студенттер әйелдің мекенжайын білмек болады, бірақ демала алмай қалған оқытушының сөйлеуге шамасы келмеген

НҰР-СҰЛТАН, 6 қыркүйек – Sputnik. Аргентинада университет оқытушысы Zoom-да өтіп жатқан онлайн сабақ кезінде қайтыс болып кетті.

Қайғылы оқиға сәрсенбі, 2 қыркүйекте болған. Аргентинадағы университеттің оқытушысы онлайн дәріс оқып жатқан, деп жазады Clarin басылымы.

Кенет 46 жастағы Паола де Симоне сабақ барысында демала алмай, тұншыға бастайды. Ақыры ол есінен танып, қайтыс болады.

Оқи отырыңыз: Павлодар облысында мұғалім жарыс кезінде қайтыс болды

Басылымның хабарлауынша, студенттер жедел жәрдем шақыру үшін мұғалімнің мекенжайын білмек болады, бірақ ауруы ұстап, қысылып қалған әйелдің сөйлеуге шамасы келмейді.

Тамыз айының соңында осы оқытушы әлеуметтік желіде өзінде коронавирустық инфекция белгілері бар екенін жазған екен.

7264
Архивтегі фото

Өзбекстанда тұратын қазақ көмек сұрады

331
Жорықбаев қазақ мәдени орталығының құрылысын екі жыл бұрын бастаған. Ол үшін бизнесін сатып, банктен кредит алған

НҰР-СҰЛТАН, 29 қыркүйек – Sputnik. Өзбекстанда қазақ мәдени орталығын салып жатқан азамат Қазақстандағы қандастарынан көмек сұрады, деп хабарлайды "Хабар 24".

Жақсылық Жорықбаев қазақ жастары арасында ұлттық мәдениет пен салт-дәстүрді дәріптеу үшін орталық ғимаратын өз есебінен тұрғызбақшы еді. Алайда қазір құрылыс тұралап қалған көрінеді.

Ташкенттен 40 шақырым жерде орналасқан Шыршық шаһарында 25 мыңдай қазақ түтін түтетіп отыр.  

"Бұл – біздің орталықтың екінші қабаты. Бұл жерде домбыра, би, жайдарман үйірмелерін өткізбекшіміз. Өзіміздің фольклорлық ансамбліміз болады", - дейді Шыршық қаласы қазақ мәдени орталығының төрағасы Жақсылық Жорықбаев.

Бұл жерді Жақсылық Жорықбаев жергілікті қазақ жастары жиі бас сұғатын орынға айналдырмақшы. Оның мақсаты – балаларды бауырмалдыққа һәм қазақылыққа тәрбиелеу. Қандас бауырымыз Өзбекстанда ұлтымыздың ұлыларын жиі ұлықтайды. Мысалы, биыл Абайдың 175 жылдығына арнап ауқымды ісшара өткізген.

"Ата дәстүрді үйретуіміз керек. Осы құрылысты сол үшін қолға алдық. Жастарды бір жерге жинап үйретпесек, түсінбейді. Әркім өз тіршілігін істеп жүр", - дейді орталық басшысы.

"Бір мәселеміз бар еді, оны да Мирзиеев шешіп берді": Өзбекстандағы қазақтардың өмірі

Жорықбаев қазақ мәдени орталығының құрылысын екі жыл бұрын бастаған. Ол үшін бизнесін сатып, банктен кредит алған. Ғимаратты былтыр өткен Өзбекстандағы Қазақстан жылы қарсаңында салып бітіруді көздеген еді. Қазір қаржы мәселесі қос бүйірден қысып отыр дейді ол.  

"Мен 120 мың доллардан артық қаржы жұмсадым. Енді 30 мың доллар болса, жұмыс бітеді. Қазақстан халқы жәрдем беріп жатса, Алла разы болады деп ойлаймын", - деп түйіндеді Жақсылық Жорықбаев.

331
Тақырып бойынша
XXI ғасырдың қазағына оғаш көрінетін салт-дәстүрлер
Өзбекстаннан келген оралман отбасында жантүршігерлік қылмыс жасалды
Қаны сирек кездеседі: қазақ жігіті қытайларға қалай көмектесіп жүр
Моңғолияның парламентіне үш қазақ депутат болып сайланды
"Қиыншылық көресің": Түркиядағы қазақ елге неге оралғысы келмейтінін айтты
Газ құбырын жүргізіп жатқан жұмысшылар, архивтегі сурет

Америкалық газды ресейлікке алмастыру мүмкін бе?

33
(Жаңартылды 12:08 29.09.2020)
АҚШ Еуропаға өзінің СТГ-сін жүктей отырып, бірінші кезекте қазіргі жеткізілім туралы емес, болашақтағы жеткізілім туралы ойлап отырғаны анық

Соңғы уақытта "Солтүстік ағын–2" құрылысының аяқталуына байланысты проблемалар туындаған кезде бұқаралық ақпарат құралдарында: "Ресейлік газ жеткізілімі болмаса, Еуропа америкалық қымбат сұйытылған табиғи газ (СТГ) үшін артық ақша төлейді" деген пікірлер жазылып жүр. Ал онымен келіспейтін сыншылар: америкалық СТГ еуропалық газ нарығында басқа газдармен бірдей бағамен сатылып жатыр, деген көзқарастарын алға тартуда, деп жазады РИА Новости.

Сонымен қайсысы дұрыс?

Ең алдымен "Солтүстік ағын–2" жобасы жалпы алғанда, украиндық транзиттің көп бөлігін алмастыру үшін салынып жатқанын еске салайық. Өйткені, болашақта ресейлік газдың экспорты (соңғы жылдары біз көрген "стандартты" 200 миллиард текше метрмен салыстырғанда) айтарлықтай дәрежеде өспейді. Оның үстіне украиндық транзит (тым болмағанда, әзірге) газдың көп мөлшерін тасымалдауға мүмкіндік беріп отыр. Сондықтан сұраныс пен ұсыныстың тепе-теңдігі тарапынан ешнәрсе өзгермейтін сияқты.

Оның үстіне, украиндық транзиттің құны төрт жылға төленген (жылына 40 миллиард текше метр), ал "Солтүстік ағын–2"-нің жобалық қуаты 55 миллиард болады. Яғни, қазір "Солтүстік ағын–2" құрылысын жалғастырудан мүлдем бас тарту немесе құрылысты белгісіз уақытқа дейін шегеру "Газпромды" үлкен шығынға ұшыратады (себебі, құрылысқа кеткен ауқымды қаражатты есептен шығаруға тура келеді). Алайда, Еуропаны ресейлік газдың орнына америкалық сұйытылған табиғи газды сатып алуға міндеттей алмайды.

Сондықтан америкалық тарап "Солтүстік ағын–2" құрылысына кедергі келтіріп, өзінің СТГ-ін ілгерілетуді мақсат тұтса, "бұғатталған" "Солтүстік ағын–2"-нің артынан украиндық транзит те тоқтайтынын (қандай себептермен болса да: құбырдың ескілігі, транзиттік тарифке тыйым салу немесе басқа да жағдайлар) айту қажет.

Мұндай қадам америкалық СТГ-ге көмектесе ала ма?

Біріншіден, кез келген жағдайда газ қымбаттайды. Өйткені, нарықтан 50 миллиард текше метр болатын газды алып тастау бұл әлемдік саудаға айтарлықтай салмақ түсірмек. Ал бұдан жоғары биржа бағасы АҚШ-тың СТГ сатылымындағы кірісінің артуына алып келеді.

Екіншіден, бұл жерде мынаны ескеру керек. Қазіргі кездегі сұйытылған газ экспорты аясында АҚШ сұйылту үшін кепілдендірілген төлем ала алады. Төмен белгіленген жаhандық бағадан трейдерлер зардап шегеді. Яғни, жалпы алғанда құрама штаттарға салынған зауыттардан алынған СТГ сатылымын қандай да бір жолмен ынталандырудың қажеті жоқ.

газ
© Photo : пресс-служба АО "КазТрансГаз"
Жаңа жобалардағы сұйытылған газ бойынша келісім жасау әлдеқайда маңызды. Себебі, АҚШ-тан СТГ-ні импорттаушылар жанармай сатып алмайтын жағдайға тап болды. Бірақ сұйылту үшін міндетті төлем төлейді (бұл сұйытылған газдың соңғы бегіленген бағасының жартысына жуығын құрайды), ал біреуді осындай шартпен жаңа жеткізілім бойынша келісімшарт жасауға көндіру қиынға соғады. Жүзеге асырылмаған жоба әлі де көп. Бұл ретте еуропалық нарық қолайлы әрі ыңғайлы болар еді.

Сондай-ақ, бұл жерде әу баста біз сөз еткен қарама-қайшылық туындайды. Иә,  басқа СТГ секілді америкалық СТГ де шын мәнісінде Еуропада төмен бағамен сатылып жатыр. Нарықта – дағдарыс, бірақ өнімді бәрібір де бір жерде сату қажет. Зауыттар салынып бітті, ал трейдерлер сатып алуды "сұйылту немесе төлеу" қағидасы бойынша жасады.

Екінші жағынан, Еуропа да арзан америкалық газдың тым артық екенін түсінуі қажет, себебі ол Азияның анағұрлым тиімді әрі пайдалы нарығына тез кетіп қалады. Демек, егер кепілдендірілген газ жеткізілімін алғың келсе, ұзақ мерзімді келісім жасап және одан да көп төлеңіз.

Америкалық сұйытылған табиғи газ басқа жеткізілімдермен салыстырғанда, қаншалықты қымбат болуы мүмкін?

Қазіргі уақытта газға баға белгілеудің (СТГ) үш негізгі нұсқасы бар екенін атап өткен жөн: (1) споттық баға (тауарлар қолма-қол ақшаға сатылып, дереу жеткізілетін нарықтағы баға), (2) мұнайға байланған баға (3), АҚШ-тың өз ішіндегі СТГ бағасына және сұйылту төлеміне негізделген баға.

Нарық қалыпты жағдайға келген кезде газдың биржалық бағасы мың текше метрге шамамен 200 доллар болады. Мұнай баррелі 50 доллар тұрғанда, газ бағасы да соған шамалас болады. Қалай болғанда да, қазір "Газпром" өз газының көп бөлігін ЕО-ға биржа бағасымен сәйкестендіріп сатуда. Сондықтан мұнай бағасына емес, осы бағаға назар аударған жөн.

Америкалық СТГ қандай бағамен жеткізіледі? Оның бағасы АҚШ-тағы газдың бағасына (ол құбылып тұрады, ал бұл белгісіздіктің басты факторы), сұйылту және Еуропаға жеткізу құнына байланысты. Бұл жерде есепке егжей-тегжейлі тоқталмай-ақ, мың текше метр үшін 220-дан 270 долларға дейін жететінін аңғаруға болады. Егер 2013 жылы америкалық СТГ басқа жеткізілімдерге қарағанда арзан болып көрінсе (онда спот-нарықта қымбат мұнай және қымбат СТГ болды), онда қазіргі жағдайда (арзан мұнай, СТГ-дағы жоғары бәсекелестік) ол қымбат болып шығады.

Осы жерде тағы бір сауал туындайды. Неліктен Еуропа Катардың немесе Ресейдің емес, тек америкалық СТГ-ні сатып алуы керек. Оның үстіне жақын болашақта Катар газының бір бөлігі биржа нарығының бағасына байланысты сатылатын болса, таңқаларуға болмайды.

Жалпы, ЕО газға қатысты кез келген тапшылықтың орнын толтыра алады.

Егер бұл мәселені қорытындыласақ, мынадай тұжырымға келуге болады.

Біріншіден, ресейлік газды америкалық СТГ-ге ауыстыруға екі шартты бір уақытта орындағанда ғана қол жеткізуге болады: "Солтүстік ағын–2" жобасы жабылғанда және украиндық транзит тоқтатылғанда.

Екіншіден, қалай болғанда да, америкалық СТГ нарықтағы басқа газдарға қарағанда бірнеше есе емес, 10-30 пайызға қымбаттайды. Бәлкім нарықтағы басқа газдардың бағасымен де сәйкес болуы мүмкін – барлығы Американың өз ішінде газға белгіленетін бағаға байланысты болмақ. Бірақ АҚШ-тан СТГ жеткізуге қатысты ұзақмерзімді келісімшарттар жасасу арқылы Еуропа АҚШ-тағы ішкі газ бағасына байланысты барлық тәуекелдерді өз мойнына алады.

Біз қазір Еуропада көріп отырған арзан америкалық СТГ – бұл нарықтағы артық газдың нәтижесі: трейдерлер оны америкалық СТГ-ні сатып алу туралы келісімшарттарға қатысты шығындарды ішінара өтеу үшін сатады. Егер Еуропа АҚШ-тан кепілдендірілген газ жеткізілімдерін алғысы келсе, онда ол америкалық СТГ-ге белгіленген баға бойынша төлеуі керек. Ал одан кейін бас тарту мүмкін болмай қалады.

АҚШ Еуропаға өзінің СТГ-сін жүктей отырып, бірінші кезекте қазіргі жеткізілім туралы емес, болашақтағы жеткізілім туралы ойлап отырғаны анық. Бұл жерде әңгіме газ сұйылтатын зауыттар және оларды СТГ жеткізуге кепілдік беретін келісімшарттармен қамтамасыз ету туралы болып отыр. Зауыттардың құрылысы шамамен төрт жылға созылады, ал дәл сол мезетте Украинамен қазіргі транзиттік келісім аяқталады.

33
Таулы Қарабақ

Таулы Қарабақта не болып жатыр?

0
Баку мен Ереван арасында көп жылға созылған әскери-саяси текетірес салдарынан Таулы Қарабақтағы қақтығыс ушығып тұр

Жанжалдың тікелей қатысушылары - Баку мен Ереван саналы немесе еріксіз түрде Мәскеуді шиеленіске тартып, ТМД мен ҰҚШҰ қауіпсіздік жүйесіне кері әсерін тигізуде.

Таулы Қарабақ мәселесі әскери жолмен шешілмейді. Қақтығысқа түрткі болған қос тарап –  Әзербайжан мен Армения, сондай-ақ үш тең төраға - Ресей, АҚШ және Франция бастаған ЕҚЫҰ-ның Минск тобы осы ұйғарыммен келіседі. Келіссөздер үдерісі баяу және күрделі жүріп жатыр, бірақ 27 қыркүйекте ауыр артиллерияны, танкілерді, зымыран кешендері мен соққы жасайтын ұшақтарды қолдана отырып, белсенді соғыс қимылына көшудің айтарлықтай себебі жоқ еді.

Армения мен Әзербайжанның әскери ведомстволарының жойылған жау танкілерінің видеосын, екі жақтың шығындары туралы үрейлі статистиканы жарыса жариялаудағы "бәсекелестігі"  аяныш сезімін туғызары анық. Мәселеге объективті түрде қарасақ, бұл шиеленіс екі жаққа да тиімсіз. Егер қос тарап келіссөзге келмесе, соңы күтпеген жағдайға алып келуі мүмкін. Мәселен, шетелдік бітімгершілік күштерін енгізу (қауіпсіздік аймақтарын қалыптастыру) немесе жағдай одан әрі ушығатын болса, Оңтүстік Кавказда ҰҚШҰ (ең алдымен Ресей) және НАТО (Түркия) елдерінің  қатысуымен үлкен соғыс өрті тұтануы да ғажап емес.

Әзербайжан мен армян халқы аралас тұратын аймақта қақтығыс 1988 жылдың ақпанында басталған, сол кезде Таулы Қарабақ автономиялық облысы Әзербайжан құрамынан шығатынын жариялаған еді. Бітімгершіліктің алғашқы кезеңінде КСРО ІІМ ішкі әскерлеріне орасан салмақ түсті, олар үш жыл бойы белсенді қарулы қақтығысты тоқтата алды. Кеңес Одағы ыдырап, әскери күштер шығарылғаннан кейін шиеленіс қайта қарқын алды. 1994 жылға қарай Әзербайжан Таулы Қарабақтың көп бөлігі мен оған жақын орналасқан жеті облысқа бақылау жүргізу мүмкіндігінен айырылды.

Қақтығысты бейбіт жолмен реттеуге қатысты ЕҚЫҰ-ның Минск тобы аясындағы келіссөздер 1992 жылдан бері жүргізіліп келеді,  қарулы қақтығыс ауық-ауық күшейіп кетеді.

Таулы Қарабақтағы әскери шиеленіске байланысты қарама-қайшы ақпараттар түсіп жатыр. Әзербайжан мен Армения текетірестің басталуына бірін-бірі айыптап, өз әрекеттерін қарулы арандатушылықтарға берілген жауап деп есептейді. Осыған орай, дүйсенбіде Әзербайжанда ішінара мобилизация жарияланды, президент Ильхам Әлиев республиканың бірқатар қаласы мен аймағында әскери жағдай енгізді. Ал Арменияда бұдан бір күн бұрын әскери жағдай енгізілген болатын.

Әзербайжан билігінің хабарлауынша, 27 қыркүйекте армян әскерлері "қауіпсіздік белдеуі" деп аталатын жеті ауылдан шығып кеткен (кеңестік кезеңде Әзербайжанның бұл аумағы Таулы Қарабақ автономиялық облысының құрамына кірмеген және 1990 жылдардың басында армян күштерінің бақылауына өткен).

28 қыркүйекте таңертең әлемдік қауымдастық мойындамаған Таулы Қарабақ республикасының президенті Араик Арутюнян: "Біз өз позицияларымызды жоғалттық, әлі де жоғалтамыз, бірақ біз басқа позицияларға ие боламыз" деп атап өтті. Қазір қақтығыс жалғасуда.

Баку мен Ереван қуатты зымырандық кешендерді, соққы беретін ұшақтарды пайдаланып, "тарихи әділеттілікті" қалпына келтіргісі келеді. Алайда одан бейбіт тұрғындар зардап шегуде. Сондықтан  27 қыркүйекте ауыр артиллерия мен танкілерден кімнің бірінші болып оқ жаудырғаны, кімнің ұрыс даласында басымдылық танытқаны маңызды емес. Қазіргі таңдағы басты мәселе - Таулы Қарабақ шекарасындағы қарулы қақтығысты тоқтату, келіссөзге қол жеткізу, адам өмірін сақтау. Бұл ретте тараптар өз одақтастары алдында тұрған міндеттерін де ұмытпауы керек.

Егер Баку мен Ереван өздерін Мәскеудің одақтасы деп санайтын болса, олар Ресейдің ұстанымын ескеріп, бұл жанжалдың аймақтық қауіпсіздік жүйесінің бұзылуына кері әсер тигізетінін түсінуі қажет. Қарулы қақтығысқа қатысушылардың қарама-қайшылықтарын, оған қатысты айтылған салмақты аргументтерді ескерген күннің өзінде Ресейге Кавказдағы соғыстың өршуі керек емес. Сондықтан Ресей сыртқы істер министрлігі Таулы Қарабақ шиеленісіне қатысушы тараптарды "қақтығысты дереу тоқтатуға" шақырды.

Сонымен қатар, Таулы Қарабақтағы текетірестің өршуіне халықаралық қауымдастық сындарлы көзқарас танытып отыр. Еуропалық Одақ елдері, АҚШ және Иран алаңдаушылық білдіріп, өз көмегін ұсынуда. Тек Түркия президенті Режеп Тайып Ердоған "қүш қолдану" сценарийін қолдап отырғанға ұқсайды, бірақ ол сөз жүзінде ғана. Себебі Анкара Оңтүстік Кавказдағы қауіпті ойынға қатысса, бұл оған кері әсерін тигізуі мүмкін. Өйткені Арменияға бағытталған шабуыл міндетті түрде ҰҚШҰ-ның қарсылығын, яғни Ресеймен арада соғыс өртін туғызады. 

0